Text:

AAA

Pali (vi) [link]

HT Thích Minh Châu [link]

MN 77. KINH DÀI về SAKULUDĀYI

1. Tôi đã nghe như vầy: Một thời Thế Tôn trú ở Rājagaha (Vương Xá), tại Veḷuvana (Trúc Lâm), nơi nuôi dưỡng sóc.

2. Lúc bấy giờ, có rất nhiều du sĩ nổi tiếng, lừng danh đang trú tại khu vườn du sĩ ở Moranivāpa, cụ thể là: du sĩ Annabhāra, Varadhara, Sakuludāyī và các du sĩ nổi tiếng, lừng danh khác.

3. Rồi Thế Tôn, vào buổi sáng, đắp y, mang bát đi vào Rājagaha để khất thực. Rồi Thế Tôn suy nghĩ: “Bây giờ còn quá sớm để đi khất thực ở Rājagaha. Hay là Ta đến chỗ du sĩ Sakuludāyī ở khu vườn du sĩ ở Moranivāpa”.

4. Rồi Thế Tôn đi đến khu vườn du sĩ ở Moranivāpa.

Lúc bấy giờ, du sĩ Sakuludāyī đang ngồi cùng với một hội chúng du sĩ đông đảo, đang ồn ào, lớn tiếng, ầm ĩ bàn luận nhiều loại chuyện phiếm, cụ thể là: chuyện vua chúa, chuyện ăn trộm, chuyện đại thần, chuyện quân đội, chuyện sợ hãi, chuyện chiến tranh, chuyện đồ ăn, chuyện thức uống, chuyện quần áo, chuyện giường nằm, chuyện vòng hoa, chuyện hương liệu, chuyện họ hàng, chuyện xe cộ, chuyện làng mạc, chuyện thị trấn, chuyện thành phố, chuyện quốc gia, chuyện đàn bà, chuyện anh hùng, chuyện đường phố, chuyện bến nước, chuyện người chết, chuyện tạp lục, chuyện thế giới, chuyện biển cả, chuyện có tồn tại hay không tồn tại.

Du sĩ Sakuludāyī thấy Thế Tôn đang đi đến từ đằng xa. Thấy vậy, vị ấy liền trấn an hội chúng của mình: “Các tôn giả hãy im lặng; các tôn giả chớ làm ồn. Sa-môn Gotama đang đi đến; Tôn giả ấy thích sự im lặng và tán thán sự im lặng. Biết đâu, nếu thấy hội chúng im lặng, vị ấy sẽ nghĩ đến việc ghé qua”. Rồi các du sĩ ấy im lặng.

5. Rồi Thế Tôn đi đến chỗ du sĩ Sakuludāyī. Rồi du sĩ Sakuludāyī thưa với Thế Tôn: “Kính bạch Thế Tôn, xin mời ngài đến. Chào mừng Thế Tôn. Đã lâu lắm rồi Thế Tôn mới có dịp đến đây. Kính bạch Thế Tôn, xin ngài hãy ngồi; chỗ ngồi này đã được dọn sẵn”. Thế Tôn ngồi trên chỗ ngồi đã dọn sẵn. Du sĩ Sakuludāyī lấy một chỗ ngồi khác thấp hơn và ngồi xuống một bên.

Khi du sĩ Sakuludāyī đang ngồi một bên, Thế Tôn nói với vị ấy: “Này Udāyi, các ông đang ngồi bàn luận về câu chuyện gì, và câu chuyện gì của các ông đang bị bỏ dở?”

6. "Kính bạch Thế Tôn, hãy gác lại câu chuyện mà chúng con đang ngồi bàn luận. Câu chuyện này Thế Tôn nghe sau cũng không khó gì.

Kính bạch Thế Tôn, vào những ngày trước, những ngày trước nữa, khi các Sa-môn, Bà-la-môn thuộc các ngoại đạo khác nhau tụ tập, ngồi lại tại ngôi nhà thảo luận, câu chuyện này đã khởi lên: ‘Thật là lợi ích cho dân chúng Aṅga và Magadha, thật là một món lợi lớn cho dân chúng Aṅga và Magadha. Tại đây, các Sa-môn, Bà-la-môn là những vị có hội chúng, có giáo phái, là đạo sư của giáo phái, nổi tiếng, lừng danh, là người sáng lập giáo phái, được quần chúng tôn kính, đã đến Rājagaha để an cư mùa mưa. Pūraṇa Kassapa này cũng là vị có hội chúng, có giáo phái, là đạo sư của giáo phái, nổi tiếng, lừng danh, là người sáng lập giáo phái, được quần chúng tôn kính; vị ấy cũng đã đến Rājagaha để an cư mùa mưa. Makkhali Gosāla này […lặp lại…] Ajita Kesakambala … Pakudha Kaccāyana … Sañjaya Belaṭṭhaputta … Nigaṇṭha Nāṭaputta cũng là vị có hội chúng, có giáo phái, là đạo sư của giáo phái, nổi tiếng, lừng danh, là người sáng lập giáo phái, được quần chúng tôn kính; vị ấy cũng đã đến Rājagaha để an cư mùa mưa. Sa-môn Gotama này cũng là vị có hội chúng, có giáo phái, là đạo sư của giáo phái, nổi tiếng, lừng danh, là người sáng lập giáo phái, được quần chúng tôn kính; vị ấy cũng đã đến Rājagaha để an cư mùa mưa. Trong số các tôn giả Sa-môn, Bà-la-môn có hội chúng, có giáo phái, là đạo sư của giáo phái, nổi tiếng, lừng danh, là người sáng lập giáo phái, được quần chúng tôn kính này, ai là người được các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường, và các đệ tử sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, sống nương tựa vào vị ấy?’

Ở đó, một số người nói như sau: ‘Pūraṇa Kassapa này là vị có hội chúng, có giáo phái, là đạo sư của giáo phái, nổi tiếng, lừng danh, là người sáng lập giáo phái, được quần chúng tôn kính; nhưng vị ấy không được các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường, và các đệ tử không tôn trọng, kính trọng, nể vì, sống nương tựa vào Pūraṇa Kassapa. Trước đây, Pūraṇa Kassapa thuyết giảng Giáo pháp (pháp / dhamma) cho một hội chúng hàng trăm người. Ở đó, một đệ tử của Pūraṇa Kassapa làm ồn: “Các tôn giả chớ hỏi Pūraṇa Kassapa về ý nghĩa này; ông ấy không biết điều này; chúng tôi biết điều này, hãy hỏi chúng tôi về ý nghĩa này; chúng tôi sẽ giải đáp cho các tôn giả”. Trước đây, Pūraṇa Kassapa vung tay than vãn nhưng không được gì: “Các tôn giả hãy im lặng, các tôn giả chớ làm ồn. Họ không hỏi các ông, họ đang hỏi chúng tôi; chúng tôi sẽ giải đáp cho họ”. Rất nhiều đệ tử của Pūraṇa Kassapa đã bác bỏ quan điểm của vị ấy và bỏ đi, nói rằng: “Ông không hiểu Giáo pháp và Luật này, tôi hiểu Giáo pháp và Luật này, làm sao ông hiểu được Giáo pháp và Luật này? Ông thực hành sai, tôi thực hành đúng, lời của tôi có lý, lời của ông vô lý, điều cần nói trước ông lại nói sau, điều cần nói sau ông lại nói trước, điều ông quen thuộc đã bị lật ngược, quan điểm của ông đã bị bác bỏ, ông đã bị đánh bại, hãy đi tìm cách thoát khỏi sự bác bỏ, hoặc hãy tự gỡ rối nếu ông có thể”. Như vậy, Pūraṇa Kassapa không được các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường, và các đệ tử không tôn trọng, kính trọng, nể vì, sống nương tựa vào Pūraṇa Kassapa. Hơn nữa, Pūraṇa Kassapa còn bị mắng nhiếc bằng những lời chê bai Giáo pháp.’

Một số người nói như sau: ‘Makkhali Gosāla này […lặp lại…] Ajita Kesakambala … Pakudha Kaccāyana … Sañjaya Belaṭṭhaputta … Nigaṇṭha Nāṭaputta này cũng là vị có hội chúng, có giáo phái, là đạo sư của giáo phái, nổi tiếng, lừng danh, là người sáng lập giáo phái, được quần chúng tôn kính; nhưng vị ấy không được các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường, và các đệ tử không tôn trọng, kính trọng, nể vì, sống nương tựa vào Nigaṇṭha Nāṭaputta. Trước đây, Nigaṇṭha Nāṭaputta thuyết giảng Giáo pháp cho một hội chúng hàng trăm người. Ở đó, một đệ tử của Nigaṇṭha Nāṭaputta làm ồn: “Các tôn giả chớ hỏi Nigaṇṭha Nāṭaputta về ý nghĩa này; ông ấy không biết điều này; chúng tôi biết điều này, hãy hỏi chúng tôi về ý nghĩa này; chúng tôi sẽ giải đáp cho các tôn giả”. Trước đây, Nigaṇṭha Nāṭaputta vung tay than vãn nhưng không được gì: “Các tôn giả hãy im lặng, các tôn giả chớ làm ồn. Họ không hỏi các ông, họ đang hỏi chúng tôi; chúng tôi sẽ giải đáp cho họ”. Rất nhiều đệ tử của Nigaṇṭha Nāṭaputta đã bác bỏ quan điểm của vị ấy và bỏ đi, nói rằng: “Ông không hiểu Giáo pháp và Luật này, tôi hiểu Giáo pháp và Luật này. Làm sao ông hiểu được Giáo pháp và Luật này? Ông thực hành sai. Tôi thực hành đúng. Lời của tôi có lý, lời của ông vô lý, điều cần nói trước ông lại nói sau, điều cần nói sau ông lại nói trước, điều ông quen thuộc đã bị lật ngược, quan điểm của ông đã bị bác bỏ, ông đã bị đánh bại, hãy đi tìm cách thoát khỏi sự bác bỏ, hoặc hãy tự gỡ rối nếu ông có thể”. Như vậy, Nigaṇṭha Nāṭaputta không được các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường, và các đệ tử không tôn trọng, kính trọng, nể vì, sống nương tựa vào Nigaṇṭha Nāṭaputta. Hơn nữa, Nigaṇṭha Nāṭaputta còn bị mắng nhiếc bằng những lời chê bai Giáo pháp.’

Một số người nói như sau: ‘Sa-môn Gotama này là vị có hội chúng, có giáo phái, là đạo sư của giáo phái, nổi tiếng, lừng danh, là người sáng lập giáo phái, được quần chúng tôn kính; và vị ấy được các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường, và các đệ tử sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, sống nương tựa vào Sa-môn Gotama. Trước đây, Sa-môn Gotama thuyết giảng Giáo pháp cho một hội chúng hàng trăm người. Ở đó, một đệ tử của Sa-môn Gotama ho hắng. Một đồng tu khác liền lấy đầu gối huých vào vị ấy: “Tôn giả hãy im lặng, tôn giả chớ làm ồn, Bậc Đạo Sư Thế Tôn của chúng ta đang thuyết giảng Giáo pháp”. Khi Sa-môn Gotama thuyết giảng Giáo pháp cho một hội chúng hàng trăm người, lúc bấy giờ không có tiếng hắt hơi hay tiếng ho hắng nào từ các đệ tử của Sa-môn Gotama. Quần chúng ấy túc trực với thái độ mong đợi: “Chúng ta sẽ lắng nghe Giáo pháp mà Thế Tôn sẽ thuyết giảng”. Giống như một người vắt mật ong nguyên chất không có sáp ở ngã tư đường. Quần chúng ấy sẽ túc trực với thái độ mong đợi. Cũng vậy, khi Sa-môn Gotama thuyết giảng Giáo pháp cho một hội chúng hàng trăm người, lúc bấy giờ không có tiếng hắt hơi hay tiếng ho hắng nào từ các đệ tử của Sa-môn Gotama. Quần chúng ấy túc trực với thái độ mong đợi: “Chúng ta sẽ lắng nghe Giáo pháp mà Thế Tôn sẽ thuyết giảng”. Ngay cả những đệ tử của Sa-môn Gotama, sau khi xích mích với các đồng tu, từ bỏ học giới và quay trở lại đời sống thấp kém, họ vẫn tán thán Bậc Đạo Sư, tán thán Giáo pháp, tán thán Tăng chúng, họ chỉ tự trách mình chứ không trách ai khác: “Chúng ta thật là kém may mắn, chúng ta thật là ít phước, chúng ta đã xuất gia trong Giáo pháp và Luật được khéo thuyết giảng như vậy mà không thể thực hành trọn vẹn, thanh tịnh cốt lõi đời sống thánh thiện cho đến trọn đời”. Họ trở thành những người phục vụ trong chùa hoặc những cư sĩ thọ trì năm điều học. Như vậy, Sa-môn Gotama được các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường, và các đệ tử sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, sống nương tựa vào Sa-môn Gotama.’"

7. “Nhưng này Udāyi, ông thấy ở Ta có bao nhiêu Điều (pháp / dhamma) khiến các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, họ sống nương tựa vào Ta?”

MN 77. ÐẠI KINH SAKULUDÀYI

(Mahàsakuludàyin Sutta)

Như vầy tôi nghe.

Một thời Thế Tôn trú ở Rajagaha (Vương Xá), Veluvana (Trúc Lâm), tại Kalandakanivapa (chỗ nuôi dưỡng sóc).

Lúc bấy giờ, có rất nhiều vị du sĩ, có thời danh, có danh tiếng trú ở Moranivapa (Khổng Tước Lâm), tu viện các du sĩ, như Anugara, Varadhara, và du sĩ Sakuludayi cùng với các vị du sĩ thời danh, danh tiếng khác.

Thế Tôn vào buổi sáng đắp y, cầm y bát đi vào Rajagaha để khất thực. Rồi Thế Tôn suy nghĩ: “Nay còn quá sớm để đi khất thực ở Rajagaha. Ta hãy đến Moranivapa, tu viện các du sĩ, đi đến gặp du sĩ Sakuludayi”. Rồi Thế Tôn đi đến Moranivapa, tu viện các du sĩ.

Lúc bấy giờ du sĩ Sakuludayi đang ngồi cùng với đại chúng du sĩ, đang lớn tiếng, cao tiếng, to tiếng, bàn luận nhiều vấn đề phù phiếm như vương luận, tặc luận, đại thần luận, binh luận, bố úy luận, chiến đấu luận, thực luận, ẩm luận, y luận, sàng luân, hoa man luận, hương liệu luận, thân tộc luận, xa thừa luận, thôn luận, trấn luận, thị luận, quốc độ luận, phụ nữ luận, anh hùng luận, câu chuyện bên lề đường, câu chuyện tại chỗ lấy nước, câu chuyện về người đã chết, tạp thoại luận, thế giới luận, hải dương luận, hiện hữu, vô hiện hữu luận. Du sĩ Sakuludayi thấy Thế Tôn từ xa đi đến, thấy vậy liền khuyến cáo chúng của mình:

– Các Tôn giả hãy nhỏ tiếng! Các Tôn giả hãy lặng tiếng! Nay Sa-môn Gotama đang đến, vị Tôn giả ấy ưa mến an tịnh, tán thán an tịnh, nếu biết chúng này an tịnh, có thể ghé tại đây.

Các du sĩ ấy đều im lặng. Rồi Thế Tôn đến chỗ du sĩ Sakuludayi. Du sĩ Sakuludayi bạch Thế Tôn:

– Bạch Thế Tôn, Thế Tôn hãy đến! Bạch Thế Tôn, thiện lai Thế Tôn! Ðã lâu Thế Tôn mới tạo cơ hội này, nghĩa là đến đây. Thế Tôn hãy ngồi! Ðây là chỗ ngồi đã soạn sẵn.

Thế Tôn ngồi trên chỗ đã soạn sẵn. Du sĩ Sakuludayi lấy một ghế thấp khác rồi ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với du sĩ Sakuludayi đang ngồi một bên:

– Này Udayi, nay các vị họp nhau ở đây, đang bàn vấn đề gì? Và câu chuyện gì giữa các vị bị gián đoạn?

– Bạch Thế Tôn, hãy gác một bên vấn đề chúng tôi đang hội họp bàn luận. Về sau Thế Tôn nghe lại cũng không khó khăn gì! Bạch Thế Tôn, trong những ngày trước, nhiều ngày trước nữa, khi các vị Sa- môn, Bà-la-môn thuộc nhiều ngoại đạo sai khác, ngồi lại và tập họp tại luận nghị đường, đối thoại này được khởi lên: "Thật lợi ích thay cho dân chúng Anga và Magadha thật tốt đẹp thay cho dân chúng Anga và Magadha khi được những vị Sa-môn, Bà-la-môn nay là những vị lãnh đạo hội chúng, lãnh đạo đồ chúng, những vị sư trưởng đồ chúng, những vị thời danh, những Tổ sư có thanh danh, được quần chúng tôn sùng, đã đến Rajagaha để an cư trong mùa mưa! Ngài Purana Kassapa (Bất-lan Ca-diếp) này là bậc lãnh đạo hội chúng, lãnh đạo đồ chúng, bậc sư trưởng đồ chúng, có thời danh, bậc Tổ sư có thanh danh, được quần chúng tôn sùng, đã đến Rajagaha để an cư trong mùa mưa. Ngài Makkhali Gosala này… Ngài Ajita Kesakambali… Ngài Pakudha Kaccayana… Ngài Saniaya Belatthiputta… Ngài Nigantha Nataputta này là bậc lãnh đạo hội chúng, bậc lãnh đạo đồ chúng, bậc sư trưởng đồ chúng, có thời danh, bậc Tổ sư có thanh danh, được quần chúng tôn sùng, vị này đã đến Rajagaha để an cư trong mùa mưa. Sa-môn

Gotama này là bậc lãnh đạo hội chúng, bậc lãnh đạo đồ chúng, bậc sư trưởng đồ chúng, có thời danh, bậc Tổ sư có thanh danh, được quần chúng tôn sùng, vị này đã đến Rajagaha để an cư trong mùa mưa. Trong những bậc Tôn giả Sa-môn, Bà-la-môn này, những bậc lãnh đạo hội chúng, những bậc lãnh đạo đồ chúng, những bậc sư trưởng đồ chúng, có thời danh, những bậc Tổ sư có thanh danh, được quần chúng tôn sùng, vị nào được các đệ tử cung kính tôn trọng, kính lễ, cúng dường? Và các đệ tử sau khi cung kính tôn trọng đã sống nương tựa như thế nào?"

Ở đây, có một số người đã nói như sau: "Vị Purana Kassapa này là bậc lãnh đạo hội chúng, bậc lãnh đạo đồ chúng, bậc sư trưởng đồ chúng, có thời danh, bậc Tổ sư có thanh danh, được quần chúng tôn sùng, vị ấy không được các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ cúng dường. Và các đệ tử, sau khi cung kính tôn trọng đã không sống nương tựa Purana Kassapa. Thuở xưa, Purana Kassapa thuyết pháp cho hội chúng hàng trăm người; ở đấy, một đệ tử của Purana Kassapa nói lớn tiếng như sau: “Chư Tôn giả, chớ có hỏi Purana Kassapa về ý nghĩa này. Vị ấy không biết ý nghĩa này, chúng tôi biết ý nghĩa này. Hãy hỏi chúng tôi về ý nghĩa này. Chúng tôi sẽ trả lời về ý nghĩa này cho chư Tôn giả”. Thuở xưa, Purana Kassapa dang tay, khóc lóc nhưng không được nghe theo: “Chư tôn giả, hãy nhỏ tiếng! Chư Tôn giả hãy lặng tiếng! Những vị ấy không hỏi Chư Tôn giả. Những vị ấy hỏi chúng tôi. Chúng tôi sẽ trả lời cho những vị ấy”. Nhiều đệ tử của Purana Kassapa, sau khi kích bác Purana Kassapa, bỏ đi và nói: “Ông không biết pháp và luật này. Ta biết pháp và luật này. Làm sao Ông có thể biết pháp và luật này? Ông theo tà hạnh. Ta theo chánh hạnh. Ðiều ta nói có tương ưng. Ðiều Ông nói không tương ưng. Ðiều đáng nói trước, Ông lại nói như sau. Ðiều đáng nói sau ngươi lại nói trước. Chủ trương của Ông đã bị lật ngược, câu hỏi của Ông đã bị bài bác. Ông đã bị thuyết bại. Hãy đến giải vây lời nói (ấy) nếu có thể được, gắng thoát khỏi lối bí”. Như vậy, Purana Kassapa không được các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường. Và sau khi cung kính tôn trọng, các đệ tử đã không sống nương tựa Purana Kassapa. Trái lại, Purana Kassapa đã bị mạ với những lời mắng nhiếc vì hành động của mình.

Có một số người đã nói như sau: "Vị Makkhali Gosala này… Vị Ajita Kesakambali… Vị Pukudha Kaccayana… Vị Sanjaya Belatthiputta… Vị Nigantha Nataputta này là bậc lãnh đạo hội chúng, bậc lãnh đạo đồ chúng, bậc sư trưởng đồ chúng, có thời danh, bậc Tổ sư có thanh danh, được quần chúng tôn sùng. Vị ấy không được các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường. Và các đệ tử sau khi cung kính, tôn trọng đã không sống nương tựa Nigantha Nataputta. Thuở xưa, Nigantha Nataputta thuyết pháp cho hội chúng hàng trăm người. Ở đây, một đệ tử của Nigantha Nataputta lớn tiếng nói như sau: “Chư Tôn giả, chớ có hỏi Nigantha Nataputta về ý nghĩa này. Vị ấy không biết ý nghĩa này. Chúng tôi biết ý nghĩa này. Hãy hỏi chúng tôi về ý nghĩa này. Chúng tôi trả lời về ý nghĩa này cho chư Tôn giả”. Thuở xưa Nigantha Nataputta dang tay, khóc lóc nhưng không được nghe theo: “Chư Tôn giả hãy nhỏ tiếng! Chư Tôn giả hãy lặng tiếng! Những vị ấy không hỏi chư Tôn giả. Những vị ấy hỏi chúng tôi. Chúng tôi sẽ trả lời cho những vị ấy”. Nhiều đệ tử của Nigantha Nataputta, sau khi kích bác Nigantha Nataputta, bỏ đi và nói: “Ông không biết pháp và luật này. Ta biết pháp và luật này. Làm sao Ông có thể biết pháp và luật này? Ông theo tà hạnh. Ta theo chánh hạnh. Ðiều ta nói có tương ưng. Ðiều Ông nói không tương ưng. Ðiều đáng nói trước Ông lại nói sau. Ðiều đáng nói sau, Ông lại nói trước. Chủ trương của Ông đã bị lật ngược. Câu nói của Ông đã bị bài bác. Ông đã bị thất bại. Hãy đến giải vây lời nói ấy. Nếu có thể được, gắng thoát khỏi lối bí”. Như vậy, Nigantha Nataputta không được các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường. Và các đệ tử không có sau khi cung kính, tôn trọng sống nương tựa Nigantha Nataputta. Trái lại Nigantha Nataputta đã bị mạ lị với những lời mắng nhiếc vì hành động của mình.

Có một số người nói như sau: "Sa-môn Gotama này là bậc lãnh đạo hội chúng, bậc lãnh đạo đồ chúng, bậc sư trưởng đồ chúng, có thời danh, bậc Tổ sư có thanh danh, được quần chúng tôn sùng. Và vị này được các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường. Và các đệ tử sau khi cung kính tôn trọng, sống nương tựa Sa-môn Gotama. Thuở xưa, Sa-môn Gotama đang thuyết pháp cho hội chúng hàng trăm người. Ở đây, một đệ tử của Sa-môn Gotama ho (thành tiếng). Một vị đồng Phạm hạnh dùng đầu gối đập (nhẹ) vào người ấy và nói: "Tôn giả hãy lặng tiếng! Tôn giả chớ có làm ồn! Thế Tôn, bậc Ðạo sư của

chúng ta đang thuyết pháp". Trong khi Sa-môn Gotama đang thuyết pháp cho hội chúng hàng trăm người, trong khi ấy không có một tiếng đằng hắng, không có một tiếng ho giữa các đệ tử của Sa-môn Gotama. Từng nhóm đại thính chúng đang sống trong nhiệt tình kỳ vọng; nghĩ rằng: “Thế Tôn sẽ thuyết pháp cho ta và ta được nghe”. Ví như có người tại ngã tư đường, đang bóp vắt một bánh mật ong nhỏ trong sạch, và đại chúng đang sống nhiệt tình kỳ vọng. Cũng vậy, trong khi Sa-môn Gotama đang thuyết pháp cho hội chúng hàng trăm người, trong khi ấy không có một tiếng đằng hắng, không một tiếng ho giữa các đệ tử của Sa-môn Gotama. Từng nhóm đại thính chúng đang sống trong nhiệt tình kỳ vọng nghĩ rằng: “Thế Tôn sẽ thuyết pháp cho ta và ta sẽ được nghe”. Các đệ tử của Sa-môn Gotama sau khi cãi lộn với các vị đồng Phạm hạnh từ bỏ tu học, trở lại hoàn tục, các vị ấy vẫn tán thán bậc Ðạo sư, tán thán Pháp, tán thán Tăng, tự quở trách mình, không quở trách người khác: “Chính chúng ta thật bất hạnh, chính chúng ta thật thiếu phước, dầu chúng ta xuất gia trong pháp luật được khéo giảng như vậy mà không thể sống theo Phạm hạnh hoàn toàn đầy đủ thanh tịnh cho đến trọn đời”. Họ trở thành những người giữ vườn, hay những người cư sĩ và sống thọ trì năm giới". Như vậy Sa-môn Gotama được các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường, và các đệ tử sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa Sa-môn Gotama.

– Này Udayi, Ông thấy nơi ta có bao nhiêu pháp mà do các pháp này, các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta và sau khi cung kính tôn trọng, sống nương tựa vào Ta?

8. "Kính bạch Thế Tôn, con thấy ở Thế Tôn có năm Điều khiến các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Thế Tôn, và sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, họ sống nương tựa vào Thế Tôn. Năm Điều nào?

Kính bạch Thế Tôn, Thế Tôn ăn ít và tán thán việc ăn ít. Việc Thế Tôn ăn ít và tán thán việc ăn ít, kính bạch Thế Tôn, đây là Điều thứ nhất con thấy ở Thế Tôn khiến các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Thế Tôn, và sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, họ sống nương tựa vào Thế Tôn.

Lại nữa, kính bạch Thế Tôn, Thế Tôn hài lòng với bất cứ y phục nào và tán thán sự hài lòng với bất cứ y phục nào. Việc Thế Tôn hài lòng với bất cứ y phục nào và tán thán sự hài lòng với bất cứ y phục nào, kính bạch Thế Tôn, đây là Điều thứ hai con thấy ở Thế Tôn khiến các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Thế Tôn, và sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, họ sống nương tựa vào Thế Tôn.

Lại nữa, kính bạch Thế Tôn, Thế Tôn hài lòng với bất cứ đồ ăn khất thực nào và tán thán sự hài lòng với bất cứ đồ ăn khất thực nào. Việc Thế Tôn hài lòng với bất cứ đồ ăn khất thực nào và tán thán sự hài lòng với bất cứ đồ ăn khất thực nào, kính bạch Thế Tôn, đây là Điều thứ ba con thấy ở Thế Tôn khiến các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Thế Tôn, và sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, họ sống nương tựa vào Thế Tôn.

Lại nữa, kính bạch Thế Tôn, Thế Tôn hài lòng với bất cứ chỗ ở nào và tán thán sự hài lòng với bất cứ chỗ ở nào. Việc Thế Tôn hài lòng với bất cứ chỗ ở nào và tán thán sự hài lòng với bất cứ chỗ ở nào, kính bạch Thế Tôn, đây là Điều thứ tư con thấy ở Thế Tôn khiến các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Thế Tôn, và sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, họ sống nương tựa vào Thế Tôn.

Lại nữa, kính bạch Thế Tôn, Thế Tôn sống rời bỏ (viễn ly / viveka) và tán thán sự rời bỏ. Việc Thế Tôn sống rời bỏ và tán thán sự rời bỏ, kính bạch Thế Tôn, đây là Điều thứ năm con thấy ở Thế Tôn khiến các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Thế Tôn, và sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, họ sống nương tựa vào Thế Tôn.

Kính bạch Thế Tôn, đây là năm Điều con thấy ở Thế Tôn khiến các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Thế Tôn, và sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, họ sống nương tựa vào Thế Tôn."

9. "Này Udāyi, nếu các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta với suy nghĩ: ‘Sa-môn Gotama ăn ít và tán thán việc ăn ít’, thì này Udāyi, có những đệ tử của Ta ăn chỉ một bát, nửa bát, một quả bilva, nửa quả bilva. Nhưng này Udāyi, đôi khi Ta ăn đầy tràn bát này hoặc ăn nhiều hơn. Này Udāyi, nếu các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta với suy nghĩ: ‘Sa-môn Gotama ăn ít và tán thán việc ăn ít’, thì những đệ tử của Ta ăn một bát, nửa bát, một quả bilva, nửa quả bilva sẽ không tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta vì Điều này.

Này Udāyi, nếu các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta với suy nghĩ: ‘Sa-môn Gotama hài lòng với bất cứ y phục nào và tán thán sự hài lòng với bất cứ y phục nào’, thì này Udāyi, có những đệ tử của Ta mặc y phấn tảo, mặc y thô ráp, họ nhặt những mảnh vải vụn ở nghĩa địa, ở đống rác, hoặc ở cửa hàng, may thành y Tăng-già-lê và mặc. Nhưng này Udāyi, đôi khi Ta mặc những y do gia chủ cúng dường, mềm mại, cắt may khéo léo, mịn màng như lông tơ. Này Udāyi, nếu các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta với suy nghĩ: ‘Sa-môn Gotama hài lòng với bất cứ y phục nào và tán thán sự hài lòng với bất cứ y phục nào’, thì những đệ tử của Ta mặc y phấn tảo, mặc y thô ráp… sẽ không tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta vì Điều này.

Này Udāyi, nếu các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta với suy nghĩ: ‘Sa-môn Gotama hài lòng với bất cứ đồ ăn khất thực nào và tán thán sự hài lòng với bất cứ đồ ăn khất thực nào’, thì này Udāyi, có những đệ tử của Ta đi khất thực, đi theo từng nhà, vui thích với hạnh nhặt nhạnh, khi đã vào trong nhà dù được mời ngồi họ cũng không nhận lời. Nhưng này Udāyi, đôi khi Ta nhận lời mời và ăn cơm gạo tẻ trắng tinh đã nhặt sạch trấu, với nhiều loại súp và nhiều loại thức ăn phụ. Này Udāyi, nếu các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta với suy nghĩ: ‘Sa-môn Gotama hài lòng với bất cứ đồ ăn khất thực nào và tán thán sự hài lòng với bất cứ đồ ăn khất thực nào’, thì những đệ tử của Ta đi khất thực, đi theo từng nhà… sẽ không tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta vì Điều này.

Này Udāyi, nếu các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta với suy nghĩ: ‘Sa-môn Gotama hài lòng với bất cứ chỗ ở nào và tán thán sự hài lòng với bất cứ chỗ ở nào’, thì này Udāyi, có những đệ tử của Ta sống dưới gốc cây, sống ngoài trời, trong tám tháng họ không bước vào dưới mái che. Nhưng này Udāyi, đôi khi Ta sống trong những ngôi nhà có mái nhọn, được trát vôi trong ngoài, kín gió, có chốt cửa chắc chắn, cửa sổ đóng kín. Này Udāyi, nếu các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta với suy nghĩ: ‘Sa-môn Gotama hài lòng với bất cứ chỗ ở nào và tán thán sự hài lòng với bất cứ chỗ ở nào’, thì những đệ tử của Ta sống dưới gốc cây, sống ngoài trời… sẽ không tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta vì Điều này.

Này Udāyi, nếu các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta với suy nghĩ: ‘Sa-môn Gotama sống rời bỏ và tán thán sự rời bỏ’, thì này Udāyi, có những đệ tử của Ta sống ở rừng, sống ở những chỗ ở xa xôi hẻo lánh, họ đi sâu vào những khu rừng rậm rạp, những chỗ ở xa xôi hẻo lánh và sống ở đó, nửa tháng họ mới về giữa Tăng chúng một lần để tụng giới Pātimokkha. Nhưng này Udāyi, đôi khi Ta sống vây quanh bởi các tỳ kheo, tỳ kheo ni, nam cư sĩ, nữ cư sĩ, vua chúa, đại thần, ngoại đạo và đệ tử ngoại đạo. Này Udāyi, nếu các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta với suy nghĩ: ‘Sa-môn Gotama sống rời bỏ và tán thán sự rời bỏ’, thì những đệ tử của Ta sống ở rừng, sống ở những chỗ ở xa xôi hẻo lánh… sẽ không tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta vì Điều này.

Như vậy, này Udāyi, các đệ tử của Ta không tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta vì năm Điều này.

10. Có năm Điều khác, này Udāyi, mà vì năm Điều này các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, họ sống nương tựa vào Ta. Năm Điều nào?

– Bạch Thế Tôn, con thấy nơi Thế Tôn có năm pháp mà do năm pháp này, các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Thế Tôn, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Thế Tôn. Thế nào là năm? Bạch Thế Tôn, Thế Tôn ăn ít và tán thán hạnh ăn ít. Bạch Thế Tôn, Thế Tôn ăn ít và tán thán hạnh ăn ít. Chính pháp này, bạch Thế Tôn, là pháp thứ nhất, con thấy nơi Thế Tôn. Do pháp này các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Thế Tôn, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Thế Tôn.

Lại nữa, bạch Thế Tôn, Thế Tôn biết đủ với bất cứ loại y nào và tán thán hạnh biết đủ với bất cứ loại y nào. Bạch Thế Tôn, Thế Tôn biết đủ với bất cứ loại y nào và tán thán hạnh biết đủ với bất cứ loại y nào. Chính pháp này, bạch Thế Tôn là pháp thứ hai con thấy nơi Thế Tôn. Do pháp này, các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Thế Tôn, và sau khi cung kính, tôn trọng sống nương tựa vào Thế Tôn.

Lại nữa, bạch Thế Tôn, Thế Tôn biết đủ với bất cứ món ăn khất thực nào và tán thán hạnh biết đủ với bất cứ món ăn khất thực nào. Bạch Thế Tôn, Thế Tôn biết đủ với bất cứ món ăn khất thực nào và tán thán hạnh biết đủ với bất cứ món ăn khất thực nào. Chính pháp này, bạch Thế Tôn, là pháp thứ ba con thấy nơi Thế Tôn. Do pháp này, các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Thế Tôn, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Thế Tôn.

Lại nữa, bạch Thế Tôn, Thế Tôn biết đủ với bất cứ sàng tọa nào và tán thán hạnh biết đủ với bất cứ sàng tọa nào. Bạch Thế Tôn, Thế Tôn biết đủ với bất cứ sàng tọa nào và tán thán hạnh biết đủ với bất cứ sàng tọa nào. Chính pháp này, bạch Thế Tôn, là pháp thứ tư con thấy nơi Thế Tôn. Do pháp này, các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Thế Tôn, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Thế Tôn.

Lại nữa, bạch Thế Tôn, Thế Tôn sống viễn ly và tán thán hạnh sống viễn ly. Bạch Thế Tôn, Thế Tôn sống viễn ly và tán thán hạnh sống viễn ly. Chính pháp này bạch Thế Tôn, là pháp thứ năm con thấy nơi Thế Tôn. Do pháp này các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Thế Tôn, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Thế Tôn.

Chính năm pháp này, bạch Thế Tôn, con thấy nơi Thế Tôn. Do năm pháp này, các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Thế Tôn, và sau khi cung kính, tôn trọng sống nương tựa vào Thế Tôn.

– “Sa-môn Gotama ăn ít và tán thán hạnh ăn ít”; này Udayi, nếu vì vậy các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Ta, thời này Udayi, có những đệ tử của Ta chỉ ăn với một bát (kosa), chỉ ăn với nửa bát, chỉ ăn với trái cây veluva, chỉ ăn với nửa trái cây veluva, và này Udayi. Còn Ta, có khi Ta ăn hơn một bình bát này, có khi Ta ăn nhiều hơn như vậy nữa. “Sa-môn Gotama ăn ít và tán thán hạnh ăn ít”; này Udayi, nếu vì vậy các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta, và sau khi tôn trọng, cung kính sống nương tựa vào Ta, thời này Udayi, những đệ tử ấy của Ta, sống nương tựa vào Ta chỉ ăn với một bát, chỉ ăn với nửa bát, chỉ ăn với trái cây veluva, chỉ ăn với nửa trái cây veluva; những vị ấy vì pháp hạnh này đáng lẽ không cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta, và đáng lẽ không tôn trọng cung kính không sống nương tựa vào Ta.

“Sa-môn Gotama sống biết đủ với bất cứ loại y nào và tán thán hạnh biết đủ với bất cứ loại y nào”; này Udayi, nếu vì vậy các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Ta, thời này Udayi, có những đệ tử của Ta sống mặc phấn tảo y, mặc thô y. Những vị ấy lượm từng mảnh vải từ bãi tha ma, hay từng đống rác, hay từ tiệm phố, và sau khi làm thành áo sanghati (tăng-già-lê), họ mang loại áo ấy. Còn Ta, này Udayi, có khi Ta mặc vải y của cư sĩ cúng dường, các chỗ sờn mỏng được bện chắc lại với dây tơ cây bí trắng. “Sa-môn Gotama sống biết đủ với bất cứ loại y nào và tán thán hạnh biết đủ với bất cứ loại y nào”; này Udayi, nếu vì vậy các đệ tử của Ta cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta và sau khi tôn trọng cung kính, sống nương tựa vào Ta, thời này Udayi, những vị đệ tử ấy của Ta, sống mặc phấn tảo y, mặc thô y. Những vị ấy lượm từng mảnh vải từ bãi tha ma, hay từ đống rác, hay từ tiệm phố, và sau khi làm thành áo sanghati, họ mang loại áo ấy; những vị ấy vì pháp (hạnh) này đáng lẽ không cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta, và đáng lẽ không cung kính, tôn trọng, không sống nương tựa vào Ta.

“Sa-môn Gotama sống biết đủ với bất cứ món ăn khất thực nào và tán thán hạnh biết đủ với bất cứ món ăn khất thực nào”, nếu vì vậy, này Udayi, các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Ta, thời này Udayi, có những đệ tử của Ta chỉ ăn những món ăn nhận trong bình bát khất thực, chỉ đi khất thực từng nhà một (không bỏ sót nhà nào); tự thỏa mãn với những món ăn mảy mún, khi đi vào trong nhà, dầu được mời ngồi, cũng không chấp nhận. Còn Ta, này Udayi, đôi khi Ta nhận ăn những chỗ được mời, nhận ăn các thứ gạo, cháo trong ấy các hạt đen được vứt bỏ, các loại canh, các loại trợ vị. “Sa-môn Gotama sống biết đủ với bất cứ món ăn khất thực nào và tán thán hạnh biết đủ với bất cứ món ăn khất thực nào”; này Udayi nếu vì vậy, các đệ tử của Ta cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Ta, thời này Udayi, những vị đệ tử ấy của Ta, chỉ ăn những món ăn nhận trong bình bát khất thực, chỉ đi khất thực từng nhà một, tự thỏa mãn với những món ăn mảy mún, khi đi vào trong nhà, dầu được mời ngồi cũng không chấp nhận; những vị ấy vì pháp (hạnh) này đáng lẽ không cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta và đáng lẽ không cung kính, tôn trọng, không sống nương tựa vào Ta.

“Sa-môn Gotama sống biết đủ và bất cứ sàng tọa nào và tán thán hạnh biết đủ với bất cứ sàng tọa nào”; nếu vì vậy, này Udayi, các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Ta, thời này Udayi, có những đệ tử của Ta sống dưới gốc cây, sống ở ngoài trời. Những vị ấy trong tám tháng không sống dưới mái che nào. Còn ta, này Udayi, có đôi khi Ta sống dưới những ngôi lầu có gác nhọn, có tô vôi trong và ngoài, được che gió, có then chốt đóng lại và có các cửa sổ khép kín. “Sa-môn Gotama sống biết đủ với bất cứ sàng tọa nào và tán thán hạnh biết đủ với bất cứ sàng tọa nào” và nếu vì vậy, này Udayi, các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Ta, thời này Udayi, các vị đệ tử ấy của Ta, sống dưới gốc cây, sống ở ngoài trời, trong tám tháng không sống dưới mái che nào; những vị ấy vì pháp (hạnh) này đáng lẽ không cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta, và đáng lẽ không cung kính tôn trọng, không sống nương tựa vào Ta.

“Sa-môn Gotama là vị sống viễn ly và tán thán hạnh viễn ly”; này Udayi, nếu vì vậy các đệ tử cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Ta, thời này

Udayi, có những đệ tử của Ta sống trong rừng núi, tại các trú xứ xa vắng. Sau khi đi sâu vào trong rừng núi, trong các trú xứ xa vắng, sống tại các chỗ ấy, và nửa tháng một lần mới trở về giữa Tăng chúng để tụng đọc Giới bổn. Còn Ta, này Udayi, đôi khi ta sống đoanh vây xung quanh bởi các Tỷ-kheo, Tỷ- kheo-ni, Cư sĩ nam, Cư sĩ nữ, Quốc vương, Ðại thần, Ngoại đạo, đệ tử các ngoại đạo. “Sa-môn Gotama là vị sống viễn ly và tán thán hạnh viễn ly”; và nếu vì vậy, này Udayi, các đệ tử cung kính, tôn trọng kính lễ, cúng dường Ta, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Ta, thời này Udayi, các vị đệ tử ấy của Ta, sống trong rừng núi, tại các trú xứ xa vắng. Sau khi đi sâu vào trong núi, trong các trú xứ xa vắng, sống tại các chỗ ấy và nửa tháng một lần, mới trở về giữa Tăng chúng để tụng đọc Giới bổn; những vị đệ tử ấy vì pháp (hạnh) này đáng lẽ không cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta, và đáng lẽ không cung kính, tôn trọng, không sống nương tựa vào Ta.

Như vậy, này Udayi, các đệ tử của Ta do năm pháp này không cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta và không cung kính, tôn trọng, không sống nương tựa vào Ta.

Này Udayi, lại có năm pháp khác, do năm pháp này, các đệ tử của Ta cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa (vào Ta). Thế nào là năm?

11. Ở đây, này Udāyi, các đệ tử tôn vinh Ta về lối sống đạo đức (giới đức / sīlasampanno) cao thượng: ‘Sa-môn Gotama có lối sống đạo đức, được trang bị khối lối sống đạo đức tối thượng’. Việc các đệ tử tôn vinh Ta về lối sống đạo đức cao thượng: ‘Sa-môn Gotama có lối sống đạo đức, được trang bị khối lối sống đạo đức tối thượng’, này Udāyi, đây là Điều thứ nhất khiến các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta.

(I. Giới hạnh tăng thượng)

Ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta thán phục Tăng thượng giới: “Sa-môn Gotama là vị có giới hạnh và thành tựu giới uẩn tối thượng”. Này Udayi, chính đệ tử của Ta thán phục Tăng thượng giới, nghĩ rằng: “Sa-môn Gotama là vị có giới hạnh và thành tựu giới uẩn tối thượng”, đây là pháp thứ nhất, này Udayi, các đệ tử của Ta cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta và sau khi cung kính , tôn trọng, sống nương tựa vào Ta.

12. Lại nữa, này Udāyi, các đệ tử tôn vinh Ta về sự thấy rõ bản chất (tri kiến / dassanā) và hiểu biết vượt trội: ‘Sa-môn Gotama nói “Ta biết” là vì thực sự biết, nói “Ta thấy” là vì thực sự thấy; Sa-môn Gotama thuyết giảng Giáo pháp với sự hiểu toàn bộ (thắng tri / abhiññā), không phải không có sự hiểu toàn bộ; Sa-môn Gotama thuyết giảng Giáo pháp có nguyên nhân, không phải không có nguyên nhân; Sa-môn Gotama thuyết giảng Giáo pháp có sự mầu nhiệm, không phải không có sự mầu nhiệm’. Việc các đệ tử tôn vinh Ta về sự thấy rõ bản chất và hiểu biết vượt trội: ‘Sa-môn Gotama nói “Ta biết” là vì thực sự biết… Sa-môn Gotama thuyết giảng Giáo pháp có sự mầu nhiệm, không phải không có sự mầu nhiệm’, này Udāyi, đây là Điều thứ hai khiến các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta.

(II. Tri kiến vi diệu)

Lại nữa, này Udayi, các đệ tử của Ta thán phục tri kiến vi diệu. Khi nói: “Ta biết”, nghĩa là Sa-môn Gotama có biết. Khi nói: “Ta thấy”, nghĩa là Sa-môn Gotama có thấy. Sa-môn Gotama thuyết pháp với thắng trí, không phải không với thắng trí. Sa-môn Gotama thuyết pháp có nhơn duyên, không phải không có nhơn duyên. Sa-môn Gotama thuyết pháp có thần thông lực (Sappatihariyam), không phải không có thần thông lực. Này Udayi, chính đệ tử của Ta thán phục tri kiến vi diệu và nghĩ rằng: “Khi nói: “Ta biết”, nghĩa là Sa-môn Gotama có biết: Khi nói: “Ta thấy”, nghĩa là Sa-môn Gotama có thấy. Sa-môn Gotama thuyết pháp với thắng trí, không phải không với thắng trí. Sa-môn thuyết pháp với nhơn duyên, không phải không có nhơn duyên. Sa-môn Gotama thuyết pháp có thần thông lực, không phải không có thần thông lực”. Ðây là pháp thứ hai này Udayi, các đệ tử của Ta cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Ta.

13. Lại nữa, này Udāyi, các đệ tử tôn vinh Ta về trí tuệ cao thượng: ‘Sa-môn Gotama có trí tuệ, được trang bị khối trí tuệ tối thượng; ngài chắc chắn sẽ thấy được con đường tranh luận trong tương lai, hoặc sẽ dùng Giáo pháp để bác bỏ một cách hợp lý quan điểm của người khác đã khởi lên — không có trường hợp nào ngài không làm được’. Ông nghĩ sao, này Udāyi, liệu các đệ tử của Ta, những người biết như vậy, thấy như vậy, có thỉnh thoảng ngắt lời Ta không?"

“Kính bạch Thế Tôn, không đâu ạ.”

"Ta không mong đợi sự chỉ dạy từ các đệ tử, này Udāyi; trái lại, chính các đệ tử mới mong đợi sự chỉ dạy từ Ta.

Việc các đệ tử tôn vinh Ta về trí tuệ cao thượng: ‘Sa-môn Gotama có trí tuệ, được trang bị khối trí tuệ tối thượng; ngài chắc chắn sẽ thấy được con đường tranh luận trong tương lai, hoặc sẽ dùng Giáo pháp để bác bỏ một cách hợp lý quan điểm của người khác đã khởi lên — không có trường hợp nào ngài không làm được’. Này Udāyi, đây là Điều thứ ba khiến các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta.

(III. Trí tuệ tăng thượng)

Lại nữa, này Udayi, đệ tử của Ta thán phục Tăng thượng trí tuệ và sự kiện này không thể xảy ra khi họ nghĩ rằng: “Sa-môn Gotama là vị có trí tuệ và thành tựu tuệ uẩn tối thượng. (Tuy vậy) Ngài không thấy trước một luận đạo nào ở tương lai, hay một luận nạn ngoại đạo nào khởi lên (trong hiện tại) mà Ngài không luận phá sau khi khéo léo nạn phá với Chánh pháp”. Này Udayi, Ông nghĩ thế nào? Các đệ tử của Ta, sau khi biết như vậy, thấy như vậy, có thể làm gián đoạn một cuộc đàm thoại đang diễn tiến nửa chừng không?

– Thưa không, bạch Thế Tôn.

– Này Udayi, Ta không chờ đợi sự giáo giới từ nơi những đệ tử của Ta. Trái lại, chính những đệ tử của Ta chờ đợi sự giáo giới từ nơi Ta. Do vậy, này Udayi, sự kiện này không thể xảy ra khi các đệ tử của Ta thán phục Tăng thượng trí tuệ và suy nghĩ: “Sa-môn Gotama là bậc có trí tuệ và thành tựu tuệ uẩn tối thắng. (Tuy vậy) Ngài không thấy (trước) một luận đạo nào ở tương lai, hay một luận nạn ngoại đạo nào khởi lên (trong hiện tại) mà Ngài không luận phá, sau khi khéo léo nạn phá với chánh pháp”. Ðây là pháp thứ ba, này Udayi, mà các đệ tử của Ta cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta, và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Ta.

14. Lại nữa, này Udāyi, các đệ tử của Ta bị đau khổ (khổ / dukkha) chi phối, bị đau khổ bủa vây, họ đi đến chỗ Ta và hỏi Ta về Thánh đế (ariyasacca) về đau khổ; khi được hỏi, Ta giải đáp cho họ về Thánh đế về đau khổ, và Ta làm hài lòng tâm trí họ bằng câu trả lời. Họ hỏi Ta về Thánh đế về sự hình thành (tập / samudaya) của đau khổ … Thánh đế về sự chấm dứt (diệt / nirodha) đau khổ … Thánh đế về con đường đưa đến sự chấm dứt đau khổ; khi được hỏi, Ta giải đáp cho họ về Thánh đế về con đường đưa đến sự chấm dứt đau khổ, và Ta làm hài lòng tâm trí họ bằng câu trả lời. Việc các đệ tử của Ta bị đau khổ chi phối, bị đau khổ bủa vây, họ đi đến chỗ Ta và hỏi Ta về Thánh đế về đau khổ, khi được hỏi, Ta giải đáp cho họ về Thánh đế về đau khổ, và Ta làm hài lòng tâm trí họ bằng câu trả lời. Họ hỏi Ta về Thánh đế về sự hình thành của đau khổ … Thánh đế về sự chấm dứt đau khổ … Thánh đế về con đường đưa đến sự chấm dứt đau khổ. Khi được hỏi, Ta giải đáp cho họ về Thánh đế về con đường đưa đến sự chấm dứt đau khổ. Và Ta làm hài lòng tâm trí họ bằng câu trả lời. Này Udāyi, đây là Điều thứ tư khiến các đệ tử tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sống nương tựa vào Ta.

(IV. Tứ diệu đế)

Lại nữa, này Udayi, những đệ tử của Ta bị đắm chìm trong đau khổ, bị đau khổ chi phối, đến Ta và hỏi về khổ Thánh đế. Ðược hỏi về Khổ Thánh đế, Ta trả lời cho họ. Ta làm cho tâm của họ thỏa mãn với câu trả lời của Ta. Họ hỏi Ta về Khổ tập, Khổ diệt, Khổ diệt đạo Thánh đế, Ta trả lời cho họ. Ta làm cho tâm của họ thỏa mãn với câu trả lời của Ta. Ðây là pháp thứ tư, này Udayi, mà các đệ tử của Ta cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Ta.

15. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta luyện tập bốn nơi chú tâm (tứ niệm xứ / satipaṭṭhāna). Ở đây, này Udāyi, tỳ kheo sống quan sát thân qua thân của mình (quán thân trên thân / kāye kāyānupassī), nhiệt tâm, nhận biết rõ ràng (tỉnh giác / sampajāno), tập trung chú ý (niệm / sati) [để] loại bỏ (trừ diệt / vinodanā) lòng tham (ái dục / abhijjhā) và ưu phiền (ưu / domanassa) ở đời; vị ấy sống quan sát cảm giác qua cảm giác của mình (quán thọ trên thọ / vedanāsu vedanānupassī) … vị ấy sống quan sát tâm qua tâm của mình (quán tâm trên tâm / citte cittānupassī) … vị ấy sống quan sát các hiện tượng (quán pháp trên pháp / dhammesu dhammānupassī), nhiệt tâm, nhận biết rõ ràng, tập trung chú ý [để] loại bỏ lòng tham và ưu phiền ở đời. Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(V. Con đường hành trì)

(1. Tứ Niệm xứ)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ theo đường tu hành này, tu tập Bốn Niệm xứ. Ở đây, này Udayi, vị Tỷ-kheo sống quán thân trên thân, nhiệt tâm tỉnh giác, chánh niệm để nhiếp phục tham ưu trên đời, quán thọ trên các cảm thọ… quán tâm trên các tâm… quán pháp trên các pháp, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm để nhiếp phục tham ưu trên đời. Và ở đây các đệ tự của Ta, phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

16. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta luyện tập Siêng năng bốn điều thiện (tứ chánh cần / sammappadhānā). Ở đây, này Udāyi, tỳ kheo sinh khởi mong muốn (dục / chanda), nỗ lực, khởi lên sức mạnh, duy trì tâm và phấn đấu để không sinh khởi trở lại (vô sanh / anuppāda) những điều không thiện (bất thiện pháp / akusalānaṁ dhammānaṁ) ác chưa sinh; vị ấy sinh khởi mong muốn, nỗ lực, khởi lên sức mạnh, duy trì tâm và phấn đấu để từ bỏ (đoạn trừ / pahānā) những điều không thiện ác đã sinh; vị ấy sinh khởi mong muốn, nỗ lực, khởi lên sức mạnh, duy trì tâm và phấn đấu để làm sinh khởi những điều thiện (thiện pháp / kusalānaṁ dhammānaṁ) chưa sinh; vị ấy sinh khởi mong muốn, nỗ lực, khởi lên sức mạnh, duy trì tâm và phấn đấu để duy trì, không làm lu mờ, làm tăng trưởng, mở rộng, luyện tập và làm viên mãn những điều thiện đã sinh. Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(2. Tứ Chánh cần)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này, tu tập Bốn Chánh cần. Ở đây, này Udayi, vị Tỷ-kheo với mục đích khiến cho các ác, bất thiện pháp từ trước chưa sanh không cho sanh khởi, khởi lên ý muốn cố gắng, tinh tấn, sách tâm, trì tâm; với mục đích khiến cho các ác, bất thiện pháp đã sanh ra được trừ diệt, khởi lên ý muốn cố gắng, tinh tấn, sách tâm, trì tâm; với mục đích khiến cho các thiện pháp từ trước chưa sanh nay cho sanh khởi, khởi lên ý muốn cố gắng; tinh tấn, sách tâm, trì tâm; với mục đích khiến cho các thiện pháp đã được sanh có thể duy trì, không có mù mờ, được tăng trưởng, được quảng đại, được tu tập, được viên mãn, khởi lên ý muốn cố gắng, tinh tấn, sách tâm, trì tâm… Và ở đây, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

17. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta luyện tập bốn cổng thần thông (tứ như ý túc / iddhipādā). Ở đây, này Udāyi, tỳ kheo luyện tập cổng thần thông đi kèm với Định do mong muốn và sự phấn đấu; luyện tập cổng thần thông đi kèm với Định do nỗ lực và sự phấn đấu; luyện tập cổng thần thông đi kèm với Định do tâm và sự phấn đấu; luyện tập cổng thần thông đi kèm với Định do thẩm sát và sự phấn đấu. Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(3. Tứ Thần túc)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ theo đường tu hành này tu tập Bốn Thần túc. Ở đây, này Udayi, vị Tỷ-kheo tu tập thần túc, câu hữu với dục Thiền định tinh cần hành… tinh tấn Thiền định… tâm Thiền định, tu tập thần túc, câu hữu với tư duy Thiền định tinh cần hành. Và ở đây, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

18. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta luyện tập năm năng lực tinh thần (ngũ căn / pañcindriyāni). Ở đây, này Udāyi, tỳ kheo luyện tập năng lực tinh thần của niềm tin đưa đến sự an tịnh, đưa đến sự giác ngộ; luyện tập năng lực tinh thần của nỗ lực […lặp lại…] luyện tập năng lực tinh thần của sự tập trung chú ý … luyện tập năng lực tinh thần của Định … luyện tập năng lực tinh thần của trí tuệ đưa đến sự an tịnh, đưa đến sự giác ngộ. Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(4. Ngũ căn)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ theo đường tu hành này tu tập Năm Căn. Ở đây, này Udayi, vị Tỷ-kheo tu tập tín căn hướng đến an tịnh, đưa đến giác ngộ, tu tập tinh tấn căn… tu tập niệm căn… tu tập định căn… tu tập tuệ căn, hướng đến an tịnh, đưa đến giác ngộ. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

19. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta luyện tập năm sức mạnh (ngũ lực / pañcabalāni). Ở đây, này Udāyi, tỳ kheo luyện tập sức mạnh của niềm tin đưa đến sự an tịnh, đưa đến sự giác ngộ; luyện tập sức mạnh của nỗ lực […lặp lại…] luyện tập sức mạnh của sự tập trung chú ý … luyện tập sức mạnh của Định … luyện tập sức mạnh của trí tuệ đưa đến sự an tịnh, đưa đến sự giác ngộ. Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(5. Ngũ lực)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ theo đường tu hành này, tu tập Năm Lực. Ở đây, này Udayi, vị Tỷ-kheo tu tập tín lực, hướng đến an tịnh, đưa đến giác ngộ, tu tập tinh tấn lực… tu tập niệm lực… tu tập định lực…tu tập tuệ lực, hướng đến an tịnh, đưa đến giác ngộ. Ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí, và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

20. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta luyện tập bảy Dấu hiệu Của Giác ngộ (thất giác chi / satta bojjhaṅgā). Ở đây, này Udāyi, tỳ kheo luyện tập dấu hiệu sự chú ý quan sát (niệm giác chi / satisambojjhaṅga) dựa trên sự rời bỏ, dựa trên sự cạn hết đắm nhiễm (ly tham / virāgā), dựa trên sự chấm dứt, hướng đến sự cho đi (xả ly / cāgā); luyện tập dấu hiệu khả năng tìm hiểu-phân tích (trạch pháp giác chi / dhammavicayasambojjhaṅga) […lặp lại…] luyện tập dấu hiệu Nỗ Lực (tinh tấn giác chi / vīriyasambojjhaṅga) … luyện tập dấu hiệu sự hân hoan (hỷ giác chi / pītisambojjhaṅga) … luyện tập Dấu hiệu thân lắng dịu (khinh an giác chi / passaddhisambojjhaṅga) … luyện tập dấu hiệu Định (định giác chi / samādhisambojjhaṅga) … luyện tập dấu hiệu Tâm quân bình (xả giác chi / upekkhāsambojjhaṅga) dựa trên sự rời bỏ, dựa trên sự cạn hết đắm nhiễm, dựa trên sự chấm dứt, hướng đến sự cho đi. Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(6. Thất Giác chi)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này, tu tập Bảy Giác chi. Ở đây, này các Udayi, vị Tỷ-kheo tu tập niệm giác chi, y chỉ viễn ly, y chỉ ly tham, y chỉ diệt, hướng đến xả, tu tập trạch pháp giác chi… tu tập tinh tấn giác chi… tu tập hỷ giác chi… tu tập khinh an giác chi… tu tập định giác chi, tu tập xả giác chi, y chỉ viễn ly, y chỉ ly tham, y chỉ diệt, hướng đến xả. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí, và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

21. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta luyện tập Tám Bước Thiện (bát chánh đạo / ariya aṭṭhaṅgika magga). Ở đây, này Udāyi, tỳ kheo luyện tập Nhìn nhận Thiện (chánh kiến / sammādiṭṭhi), luyện tập Suy nghĩ Thiện (chánh tư duy / sammāsaṅkappa), luyện tập Lời nói Thiện (chánh ngữ / sammāvācā), luyện tập Hành động Thiện (chánh nghiệp / sammākammanta), luyện tập Đời sống Thiện (chánh mạng / sammāājīva), luyện tập Nỗ lực Thiện (chánh tinh tấn / sammāvāyāma), luyện tập Chú ý quan sát Thiện (chánh niệm / sammāsati), luyện tập Định thiện (chánh định / sammāsamādhi). Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(7. Bát Chánh đạo)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này, tu tập Thánh đạo Tám ngành. Ở đây, này Udayi, vị Tỷ-kheo tu tập chánh tri kiến, tu tập chánh tư duy, tu tập chánh ngữ, tu tập chánh nghiệp, tu tập chánh mạng, tu tập chánh tinh tấn, tu tập chánh niệm, tu tập chánh định. Và ở đây, này Udayi, các vị đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

22. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta luyện tập tám sự giải thoát.

Người có sắc thấy các sắc, đây là sự giải thoát thứ nhất;

Người có Nhận Thức (tưởng / saññā) vô sắc ở bên trong thấy các sắc ở bên ngoài, đây là sự giải thoát thứ hai;

Người chú tâm vào cái đẹp, đây là sự giải thoát thứ ba;

Vượt qua hoàn toàn các Nhận Thức về sắc, làm tan biến (diệt / atthaṅgamā) các Nhận Thức về sự chống đối, không suy nghĩ đến các Nhận Thức về sự khác biệt, vị ấy đạt đến và an trú trong tầng Không Gian là Vô Tận (không vô biên xứ / ākāsānañcāyatana) với suy nghĩ ‘Không gian là vô tận’, đây là sự giải thoát thứ tư;

Vượt qua hoàn toàn tầng Không Gian là Vô Tận, vị ấy đạt đến và an trú trong tầng Nhận Biết Là Vô Tận (thức vô biên xứ / viññāṇañcāyatana) với suy nghĩ ‘Nhận biết là vô tận’, đây là sự giải thoát thứ năm;

Vượt qua hoàn toàn tầng Nhận Biết Là Vô Tận, vị ấy đạt đến và an trú trong tầng Không Có Vật Gì (vô sở hữu xứ / ākiñcaññāyatana) với suy nghĩ ‘Không có vật gì’, đây là sự giải thoát thứ sáu;

Vượt qua hoàn toàn tầng Không Có Vật Gì, vị ấy đạt đến và an trú trong tầng Không Phải “Có Nhận Thức”; Cũng Không Phải “Mất Nhận Thức” (phi tưởng phi phi tưởng xứ / nevasaññānāsaññāyatana), đây là sự giải thoát thứ bảy;

Vượt qua hoàn toàn tầng Không Phải “Có Nhận Thức”; Cũng Không Phải “Mất Nhận Thức”, vị ấy đạt đến và an trú trong sự chấm dứt của Nhận Thức và Cảm Thọ (thọ / vedanā), đây là sự giải thoát thứ tám.

Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(8. Tám Giải thoát)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này tu tập Tám Giải thoát. “Tự mình có sắc, thấy các sắc”, đó là giải thoát thứ nhất. “Quán tưởng nội sắc, thấy các ngoại sắc”, đó là giải thoát thứ hai. “Quán tưởng (sắc là) tịnh, chú tâm trên suy tưởng ấy”, đó là giải thoát thứ ba. Vượt hoàn toàn sắc tưởng, diệt trừ các tưởng đối ngại, không suy tư đến những tưởng khác biệt, với suy tư “Hư không là vô biên”, chứng và trú “Không vô biên xứ”, đó là giải thoát thứ tư. Vượt hoàn toàn Hư không vô biên xứ, với suy tư “Thức là vô biên”, chứng và trú “Thức vô biên xứ”, đó là giải thoát thứ năm. Vượt hoàn toàn “Thức vô biên xứ”, với suy tư “không có vật gì”, chứng và trú “Vô sở hữu xứ”, đó là giải thoát thứ sáu. Vượt hoàn toàn Vô sở hữu xứ, chứng và trú Phi tưởng phi phi tưởng xứ, đó là giải thoát thứ bảy. Vượt hoàn toàn Phi tưởng phi phi tưởng xứ, chứng và trú Diệt thọ tưởng, đó là giải thoát thứ tám. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí, và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

23. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta luyện tập tám trường làm chủ (tám thắng xứ / abhibhāyatanāni).

Một người có Nhận Thức về sắc ở bên trong thấy các sắc ở bên ngoài, nhỏ bé, đẹp hay xấu. Vị ấy có Nhận Thức như sau: ‘Sau khi làm chủ chúng, Ta biết, Ta thấy’. Đây là trường làm chủ thứ nhất.

Một người có Nhận Thức về sắc ở bên trong thấy các sắc ở bên ngoài, to lớn, đẹp hay xấu. Vị ấy có Nhận Thức như sau: ‘Sau khi làm chủ chúng, Ta biết, Ta thấy’. Đây là trường làm chủ thứ hai.

Một người có Nhận Thức vô sắc ở bên trong thấy các sắc ở bên ngoài, nhỏ bé, đẹp hay xấu. Vị ấy có Nhận Thức như sau: ‘Sau khi làm chủ chúng, Ta biết, Ta thấy’. Đây là trường làm chủ thứ ba.

Một người có Nhận Thức vô sắc ở bên trong thấy các sắc ở bên ngoài, to lớn, đẹp hay xấu. Vị ấy có Nhận Thức như sau: ‘Sau khi làm chủ chúng, Ta biết, Ta thấy’. Đây là trường làm chủ thứ tư.

Một người có Nhận Thức vô sắc ở bên trong thấy các sắc ở bên ngoài màu xanh, sắc xanh, biểu hiện xanh, ánh sáng xanh. Giống như hoa umā màu xanh, sắc xanh, biểu hiện xanh, ánh sáng xanh; hay giống như tấm vải Bārāṇasī được làm láng cả hai mặt, màu xanh, sắc xanh, biểu hiện xanh, ánh sáng xanh. Cũng vậy, một người có Nhận Thức vô sắc ở bên trong thấy các sắc ở bên ngoài màu xanh, sắc xanh, biểu hiện xanh, ánh sáng xanh. Vị ấy có Nhận Thức như sau: ‘Sau khi làm chủ chúng, Ta biết, Ta thấy’. Đây là trường làm chủ thứ năm.

Một người có Nhận Thức vô sắc ở bên trong thấy các sắc ở bên ngoài màu vàng, sắc vàng, biểu hiện vàng, ánh sáng vàng. Giống như hoa kaṇikāra màu vàng, sắc vàng, biểu hiện vàng, ánh sáng vàng; hay giống như tấm vải Bārāṇasī được làm láng cả hai mặt, màu vàng, sắc vàng, biểu hiện vàng, ánh sáng vàng. Cũng vậy, một người có Nhận Thức vô sắc ở bên trong thấy các sắc ở bên ngoài màu vàng, sắc vàng, biểu hiện vàng, ánh sáng vàng. Vị ấy có Nhận Thức như sau: ‘Sau khi làm chủ chúng, Ta biết, Ta thấy’. Đây là trường làm chủ thứ sáu.

Một người có Nhận Thức vô sắc ở bên trong thấy các sắc ở bên ngoài màu đỏ, sắc đỏ, biểu hiện đỏ, ánh sáng đỏ. Giống như hoa bandhujīvaka màu đỏ, sắc đỏ, biểu hiện đỏ, ánh sáng đỏ; hay giống như tấm vải Bārāṇasī được làm láng cả hai mặt, màu đỏ, sắc đỏ, biểu hiện đỏ, ánh sáng đỏ. Cũng vậy, một người có Nhận Thức vô sắc ở bên trong thấy các sắc ở bên ngoài màu đỏ, sắc đỏ, biểu hiện đỏ, ánh sáng đỏ. Vị ấy có Nhận Thức như sau: ‘Sau khi làm chủ chúng, Ta biết, Ta thấy’. Đây là trường làm chủ thứ bảy.

Một người có Nhận Thức vô sắc ở bên trong thấy các sắc ở bên ngoài màu trắng, sắc trắng, biểu hiện trắng, ánh sáng trắng. Giống như sao mai màu trắng, sắc trắng, biểu hiện trắng, ánh sáng trắng; hay giống như tấm vải Bārāṇasī được làm láng cả hai mặt, màu trắng, sắc trắng, biểu hiện trắng, ánh sáng trắng. Cũng vậy, một người có Nhận Thức vô sắc ở bên trong thấy các sắc ở bên ngoài màu trắng, sắc trắng, biểu hiện trắng, ánh sáng trắng. Vị ấy có Nhận Thức như sau: ‘Sau khi làm chủ chúng, Ta biết, Ta thấy’. Đây là trường làm chủ thứ tám.

Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(9. Tám Thắng xứ)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này tu tập Tám Thắng xứ. Một vị quán tưởng nội sắc, thấy các loại ngoại sắc, có hạn lượng, đẹp, xấu. Vị ấy nhận thức rằng. “Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy”, đó là thắng xứ thứ nhất. Một vị quán tưởng nội sắc, thấy các loại ngoại sắc vô lượng, đẹp, xấu. Vị ấy nhận thức rằng: “Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy”, đó là thắng xứ thứ hai. Một vị quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc có hạn lượng, đẹp, xấu. Vị ấy nhận thức rằng: “Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy”, đó là thắng xứ thứ ba. Một vị quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc vô lượng, đẹp, xấu. Vị ấy nhận thức rằng: “Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy”, đó là thắng xứ thứ tư. Một vị quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu xanh, sắc màu xanh, hình sắc xanh, ánh sáng xanh… như bông gai màu xanh, sắc màu xanh, hình sắc xanh, ánh sáng xanh… như lụa Ba la nại, cả hai mặt láng trơn, màu xanh, sắc màu xanh, hình sắc xanh, ánh sáng xanh. Như vậy vị này quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu xanh, sắc màu xanh, hình sắc xanh, ánh sáng xanh. Vị ấy nhận thức rằng: “Sau khi nhiếp thắng chúng, ta thấy, ta biết”, đó là thắng xứ thứ năm. Một vị quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu vàng, hình sắc vàng, ánh sáng vàng… như bông Kanikara màu vàng, sắc màu vàng, hình sắc vàng, ánh sáng vàng… như lụa Ba la nại, cả hai mặt láng trơn màu vàng, sắc màu vàng, hình sắc vàng, ánh sáng vàng. Như vậy vị này quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu vàng, sắc màu vàng, hình sắc vàng, ánh sáng vàng, vị ấy nhận thức rằng: “Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy”, đó là thắng xứ thứ sáu. Một vị quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu đỏ, sắc màu đỏ, hình sắc màu đỏ, ánh sáng đỏ… như bông Bandhujivaka màu đỏ, sắc màu đỏ, hình sắc đỏ, ánh sáng đỏ… như lụa sa Ba la nại, cả hai mặt láng trơn màu đỏ, sắc màu đỏ, hình sắc đỏ, ánh sáng đỏ. Như vậy vị này quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu đỏ, sắc màu đỏ, hình sắc đỏ, ánh sáng đỏ, vị ấy nhận thức rằng: “Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy”, đó là thắng xứ thứ bảy. Một vị quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu trắng, sắc màu trắng, hình sắc trắng, ánh sáng trắng… như sao mai Osadhi màu trắng, sắc màu trắng, hình sắc trắng, ánh sáng trắng… như lụa sa Ba la nại, cả hai mặt láng trơn màu trắng, sắc màu trắng, hình sắc trắng, ánh sáng trắng. Như vậy vị này quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu trắng, sắc màu trắng, hình sắc trắng, ánh sáng trắng. Vị ấy nhận thức rằng: “Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy”, đó là thắng xứ thứ tám. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí, và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

24. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta luyện tập mười trường biến xứ (mười kasiṇa / kasiṇāyatanāni).

Một người nhận biết tổng quát (tưởng tri / sañjānāti) trường biến xứ đất, trên, dưới, bề ngang, không chia cắt, vô lượng;

Một người nhận biết tổng quát trường biến xứ nước […lặp lại…] Một người nhận biết tổng quát trường biến xứ lửa … Một người nhận biết tổng quát trường biến xứ gió … Một người nhận biết tổng quát trường biến xứ màu xanh … Một người nhận biết tổng quát trường biến xứ màu vàng … Một người nhận biết tổng quát trường biến xứ màu đỏ … Một người nhận biết tổng quát trường biến xứ màu trắng … Một người nhận biết tổng quát trường biến xứ không gian … Một người nhận biết tổng quát trường biến xứ Nhận Biết, trên, dưới, bề ngang, không chia cắt, vô lượng.

Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(10. Mười Biến xứ)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này tu tập Mười Biến xứ. Một vị biết được đất biến xứ: trên dưới, ngang, bất nhị, vô lượng. Một vị biết được nước biến xứ… Một vị biết được lửa biến… Một vị biết được gió biến… Một vị biết được xanh biến… Một vị biết được vàng biến… Một vị biết được đỏ biến… Một vị biết được trắng biến… Một vị biết được hư không biến… Một vị biết được thức biến xứ: trên, dưới, ngang, bất nhị, vô lượng. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí, và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

25. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta luyện tập bốn Thiền-na (thiền / jhāna).

Ở đây, này Udāyi, tỳ kheo rời bỏ khỏi (ly / vivicca) bản năng (dục / kāma), rời bỏ khỏi những điều không thiện, đạt đến và an trú trong Thiền-na thứ nhất, một trạng thái có chủ động hướng sự chú ý và nỗ lực duy trì sự chú ý (tầm và tứ / vitakka-vicāra), có hân hoan và hạnh phúc (lạc / sukha) sinh ra từ sự rời bỏ. Vị ấy làm cho thân này thấm nhuần, tẩm ướt, tràn đầy, lan tỏa với hân hoan và hạnh phúc sinh ra từ sự rời bỏ, không một phần nào của toàn thân không được hân hoan và hạnh phúc sinh ra từ sự rời bỏ lan tỏa. Giống như, này Udāyi, một người thợ tắm hay người học việc khéo léo rắc bột tắm vào thau đồng, rồi rưới nước nhào nặn từ từ, sao cho cục bột tắm thấm đẫm độ ẩm, ngậm đầy độ ẩm, ướt sũng từ trong ra ngoài nhưng không nhỏ giọt; cũng vậy, này Udāyi, tỳ kheo làm cho thân này thấm nhuần, tẩm ướt, tràn đầy, lan tỏa với hân hoan và hạnh phúc sinh ra từ sự rời bỏ, không một phần nào của toàn thân không được hân hoan và hạnh phúc sinh ra từ sự rời bỏ lan tỏa.

26. Lại nữa, này Udāyi, tỳ kheo do lắng dịu (diệt / vūpasama) chủ động hướng sự chú ý và nỗ lực duy trì sự chú ý, đạt được sự lắng trong nội tại (nội tĩnh / ajjhattaṁ sampasādanaṁ) […lặp lại…] đạt đến và an trú trong Thiền-na thứ hai. Vị ấy làm cho thân này thấm nhuần, tẩm ướt, tràn đầy, lan tỏa với hân hoan và hạnh phúc sinh ra từ Định, không một phần nào của toàn thân không được hân hoan và hạnh phúc sinh ra từ Định lan tỏa. Giống như, này Udāyi, một hồ nước sâu có mạch nước ngầm. Hồ nước ấy không có nguồn nước chảy vào từ phương Đông, không có nguồn nước chảy vào từ phương Tây, không có nguồn nước chảy vào từ phương Bắc, không có nguồn nước chảy vào từ phương Nam, và thỉnh thoảng trời cũng không đổ mưa rào; nhưng những dòng nước mát lạnh phun lên từ chính hồ nước ấy sẽ làm cho hồ nước thấm nhuần, tẩm ướt, tràn đầy, lan tỏa với nước mát lạnh, không một phần nào của toàn bộ hồ nước không được nước mát lạnh lan tỏa. Cũng vậy, này Udāyi, tỳ kheo làm cho thân này thấm nhuần, tẩm ướt, tràn đầy, lan tỏa với hân hoan và hạnh phúc sinh ra từ Định, không một phần nào của toàn thân không được hân hoan và hạnh phúc sinh ra từ Định lan tỏa.

27. Lại nữa, này Udāyi, tỳ kheo do cạn hết đắm nhiễm với hân hoan […lặp lại…] đạt đến và an trú trong Thiền-na thứ ba. Vị ấy làm cho thân này thấm nhuần, tẩm ướt, tràn đầy, lan tỏa với hạnh phúc không còn hân hoan, không một phần nào của toàn thân không được hạnh phúc không còn hân hoan lan tỏa. Giống như, này Udāyi, trong hồ hoa sen xanh, hoa sen hồng hay hoa sen trắng, có một số hoa sen xanh, hoa sen hồng hay hoa sen trắng sinh ra trong nước, lớn lên trong nước, không vươn lên khỏi mặt nước, được nuôi dưỡng chìm dưới nước, từ ngọn cho đến rễ của chúng đều thấm nhuần, tẩm ướt, tràn đầy, lan tỏa với nước mát lạnh, không một phần nào của toàn bộ hoa sen xanh, hoa sen hồng hay hoa sen trắng không được nước mát lạnh lan tỏa; cũng vậy, này Udāyi, tỳ kheo làm cho thân này thấm nhuần, tẩm ướt, tràn đầy, lan tỏa với hạnh phúc không còn hân hoan, không một phần nào của toàn thân không được hạnh phúc không còn hân hoan lan tỏa.

28. Lại nữa, này Udāyi, tỳ kheo do từ bỏ hạnh phúc và từ bỏ đau khổ, cùng với sự tan biến của thư thái (hỷ / somanassa) và ưu phiền từ trước, đạt đến và an trú trong Thiền-na thứ tư, không đau khổ không hạnh phúc, có sự quan sát được thanh tịnh nhờ tâm bình thản (xả niệm thanh tịnh / upekkhāsatipārisuddhiṁ). Vị ấy ngồi lan tỏa toàn thân này với tâm thanh tịnh và trong sáng, không một phần nào của toàn thân không được tâm thanh tịnh và trong sáng lan tỏa. Giống như, này Udāyi, một người ngồi trùm kín đầu bằng một tấm vải trắng, không một phần nào của toàn thân không được tấm vải trắng che phủ; cũng vậy, này Udāyi, tỳ kheo ngồi lan tỏa toàn thân này với tâm thanh tịnh và trong sáng, không một phần nào của toàn thân không được tâm thanh tịnh và trong sáng lan tỏa. Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(11. Bốn Thiền-na)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này tu tập Bốn Thiền. Ở đây, này Udayi, vị Tỷ-kheo ly dục, ly bất thiện pháp, chứng và trú Thiền thứ nhất, một trạng thái hỷ lạc do ly dục sanh, với tầm, với tứ. Vị Tỷ-kheo thấm nhuần tẩm ướt, làm cho sung mãn, tràn đầy thân mình với hỷ lạc do ly dục sanh, không một chỗ nào trên toàn thân không có hỷ lạc do ly dục sanh ấy thấm nhuần. Này Udayi, như một người hầu tắm lão luyện, hay đệ tử người hầu tắm, sau khi rắc bột tắm trong thau bằng đồng, liền nhồi bột ấy với nước, cục bột tắm ấy được thấm nhuần nước ướt, trào trộn với nước ướt, thấm ướt cả trong lẫn ngoài với nước, nhưng không chảy thành giọt, cũng vậy, này Udayi, vị Tỷ-kheo thấm nhuần, tẩm ướt, làm sung mãn, tràn đầy thân mình với hỷ lạc do ly dục sanh, không một chỗ nào trên toàn thân không được hỷ lạc do ly dục sanh ấy thấm nhuần.

Lại nữa, này Udayi, vị Tỷ-kheo ấy diệt tầm và tứ, chứng và trú Thiền thứ hai, một trạng thái hỷ lạc do định sanh, không tầm, không tứ, nội tĩnh nhất tâm. Vị Tỷ-kheo ấy thấm nhuần, tẩm ướt, làm cho sung mãn, tràn đầy thân mình với hỷ lạc do định sanh, không một chỗ nào trên toàn thân không được hỷ lạc do định sanh ấy thấm nhuần. Này Udayi, ví như một hồ nước, nước từ trong dâng lên, phương Ðông không có lỗ nước chảy ra, phương Tây không có lỗ nước chảy ra, phương Bắc không có lỗ nước chảy ra, phương Nam không có lỗ nước chảy ra, và thỉnh thoảng trời lại mưa lớn. Suối nước mát từ hồ nước ấy phun ra thấm nhuần, tẩm ướt, làm cho sung mãn tràn đầy hồ nước ấy, với nước mát lạnh, không một chỗ nào của hồ nước ấy không được nước mát lạnh ấy thấm nhuần; cũng vậy, này Udayi, vị Tỷ-kheo thấm nhuần; tẩm ướt, làm cho sung mãn tràn đầy thân mình với hỷ lạc do định sanh, không một chỗ nào trên toàn thân không được hỷ lạc do định sanh ấy thấm nhuần.

Lại nữa, này Udayi, vị Tỷ-kheo ly hỷ trú xả, chánh niệm tỉnh giác, thân cảm sự lạc thọ và các bậc Thánh gọi là “xả niệm lạc trú”, chứng và an trú vào Thiền thứ ba. Vị Tỷ-kheo thấm nhuần, tẩm ướt, làm cho sung mãn, tràn đầy thân mình với lạc thọ không có hỷ ấy, không một chỗ nào trên toàn thân không được lạc thọ không có hỷ ấy thấm nhuần. Này Udayi, ví như trong hồ sen xanh, hồ sen hồng, hồ sen trắng, có những sen xanh, sen hồng hay sen trắng; những bông sen ấy sanh trong nước, lớn lên trong nước, không vượt khỏi nước, nuôi sống dưới nước, từ đầu ngọn cho đến gốc rễ đều thấm nhuần tẩm ướt, đầy tràn thấu suốt bởi nước mát lạnh ấy, không một chỗ nào của toàn thể sen xanh, sen hồng hay sen trắng không được nước mát lạnh ấy thấm nhuần; cũng vậy, này Udayi, vị Tỷ-kheo thấm nhuần, tẩm ướt, làm cho sung mãn, tràn đầy thân mình với lạc thọ không có hỷ ấy, không một chỗ nào trên toàn thân không được lạc thọ không có hỷ ấy thấm nhuần.

Lại nữa, này Udayi, vị Tỷ-kheo xả lạc xả khổ, diệt hỷ ưu đã cảm thọ trước, chứng và trú Thiền thứ tư, không khổ, không lạc, xả niệm thanh tịnh. Vị Tỷ-kheo ấy ngồi thấm nhuần toàn thân mình với tâm thuần tịnh trong sáng, không một chỗ nào trên toàn thân không được tâm thuần tịnh trong sáng ấy thấm nhuần. Này Udayi, ví như một người ngồi, dùng tấm vải trắng trùm đầu, không một chỗ nào trên toàn thân không được vải trắng ấy che thấu; cũng vậy, này Udayi, vị Tỷ-kheo ngồi thấm nhuần toàn thân mình với tâm thuần tịnh, trong sáng, không một chỗ nào trên toàn thân không được tâm thuần tịnh trong sáng ấy thấm nhuần. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

29. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta biết rõ (tuệ tri / pajānāti) như sau: ‘Thân này của ta là vật chất, được tạo thành từ bốn đặc tính lớn (tứ đại / cātumahābhūtā), sinh ra từ cha mẹ, được nuôi dưỡng bằng cơm và cháo, có tính chất không bền vững (vô thường / anicca), phải xoa bóp, đắp điếm, dễ vỡ vụn và hoại diệt; và đây là Nhận Biết của ta, nương tựa vào đây, trói buộc vào đây’. Giống như, này Udāyi, một viên ngọc lưu ly, đẹp đẽ, tự nhiên, có tám cạnh, được mài giũa khéo léo, trong suốt, sáng sủa, hoàn hảo về mọi mặt; và trong đó có xâu một sợi chỉ màu xanh, màu vàng, màu đỏ, màu trắng hay màu vàng nhạt. Một người có mắt đặt nó trên tay và quan sát: ‘Đây là viên ngọc lưu ly, đẹp đẽ, tự nhiên, có tám cạnh, được mài giũa khéo léo, trong suốt, sáng sủa, hoàn hảo về mọi mặt; và trong này có xâu một sợi chỉ màu xanh, màu vàng, màu đỏ, màu trắng hay màu vàng nhạt’.

Cũng vậy, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta biết rõ như sau: ‘Thân này của ta là vật chất, được tạo thành từ bốn đặc tính lớn, sinh ra từ cha mẹ, được nuôi dưỡng bằng cơm và cháo, có tính chất không bền vững, phải xoa bóp, đắp điếm, dễ vỡ vụn và hoại diệt; và đây là Nhận Biết của ta, nương tựa vào đây, trói buộc vào đây’.

Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(12. Tuệ tri)

Lại nữa, này Udayi. Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này tuệ tri như sau: "Thân này của ta là sắc pháp, do bốn đại thành, do cha mẹ sanh, nhờ cơm cháo nuôi dưỡng, vô thường, biến hoại, phấn toái, đoạn tuyệt, hoại diệt, trong thân ấy thức ta lại nương tựa và bị trói buộc. Ví như, này Udayi, một hòn lưu ly bảo châu, đẹp đẽ, trong suốt, có tám mặt, khéo dũa, khéo mài, sáng chói, không uế trược, đầy đủ tất cả mỹ tướng. Và một sợi dây được xâu qua hòn ngọc ấy, sợi dây màu xanh, màu vàng, màu đỏ, màu trắng, hay màu vàng nhạt. Một người có mắt cầm hòn ngọc ấy trên tay sẽ thấy: “Hòn lưu ly bảo châu này, đẹp đẽ, trong suốt, có tám mặt, khéo dũa, khéo mài, sáng chói, không uế trược, đầy đủ tất cả mỹ tướng. Và sợi dây này được xâu qua hòn ngọc ấy, sợi dây màu xanh, màu vàng, màu đỏ, màu trắng hay màu vàng nhạt”. Cũng vậy, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này biết được như sau: "Thân này của ta là sắc pháp, do bốn đại thành, do cha mẹ sanh, nhờ cơm cháo nuôi dưỡng, vô thường, biến hoại, phấn toái, đoạn tuyệt, hoại diệt, trong thân ấy thức ta lại nương tựa và bị trói buộc. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

30. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta từ thân này, tạo ra một thân khác, là vật chất, do tâm tạo ra, có đầy đủ các bộ phận lớn nhỏ, không thiếu một giác quan nào. Giống như, này Udāyi, một người rút lõi ra khỏi cọng cỏ muñja; người ấy sẽ nghĩ: ‘Đây là cỏ muñja, đây là lõi; cỏ muñja là một thứ, lõi là một thứ khác; nhưng lõi được rút ra từ chính cỏ muñja’. Hay giống như, này Udāyi, một người rút gươm ra khỏi bao; người ấy sẽ nghĩ: ‘Đây là gươm, đây là bao; gươm là một thứ, bao là một thứ khác; nhưng gươm được rút ra từ chính bao’. Hay giống như, này Udāyi, một người bắt rắn ra khỏi giỏ; người ấy sẽ nghĩ: ‘Đây là rắn, đây là giỏ; rắn là một thứ, giỏ là một thứ khác; nhưng rắn được bắt ra từ chính giỏ’. Cũng vậy, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta từ thân này, tạo ra một thân khác, là vật chất, do tâm tạo ra, có đầy đủ các bộ phận lớn nhỏ, không thiếu một giác quan nào.

Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(13. Thân do ý)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này chú tâm, hướng tâm đến sự hóa hiện một thân do ý làm ra. Vị ấy tạo một thân khác từ nơi thân này, cũng là sắc pháp, do ý làm ra, đầy đủ các chi tiết lớn nhỏ, không thiếu một căn nào. Ví như, này Udayi, một người rút một cây lau ra ngoài vỏ, người ấy nghĩ: “Ðây là vỏ, đây là cây lau, vỏ khác, cây lau khác, và cây lau từ vỏ rút ra”. Ví như, này Udayi, một người rút thanh kiếm từ bao kiếm. Người ấy nghĩ: "Ðây là thanh kiếm, đây là bao kiếm; thanh kiếm khác, bao kiếm khác; và thanh kiếm từ nơi bao kiếm rút ra. Ví như, này Udayi, một người lột xác một con rắn. Người ấy nghĩ: “Ðây là con rắn, đây là xác rắn; con rắn khác, xác rắn khác; và con rắn từ nơi xác rắn được lột ra”. Cũng vậy, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử . Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này, chú tâm, hướng tâm đến sự hóa hiện một thân do ý làm ra. Vị ấy tạo một thân khác từ nơi thân này, cũng là sắc pháp, do ý làm ra, đầy đủ các chi tiết lớn nhỏ,không thiếu một căn nào. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

31. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta trải nghiệm nhiều loại thần thông khác nhau: một thân biến thành nhiều thân, nhiều thân biến thành một thân; hiện hình, tàng hình; đi xuyên qua tường, qua vách, qua núi không bị cản trở như đi trong không gian; lặn hụp dưới đất như ở trong nước; đi trên nước không chìm như đi trên đất; ngồi kiết già bay trong không gian như chim; chạm và xoa bóp mặt trăng mặt trời bằng tay, những vật có thần lực và uy lực lớn như vậy; vươn quyền lực của thân cho đến tận cõi Phạm thiên. Giống như, này Udāyi, một thợ gốm hay người học việc khéo léo, từ đất sét đã được nhào nặn kỹ, có thể làm ra và tạo hình bất cứ loại đồ gốm nào họ muốn; hay giống như, này Udāyi, một thợ ngà hay người học việc khéo léo, từ ngà đã được chuẩn bị kỹ, có thể làm ra và tạo hình bất cứ món đồ ngà nào họ muốn; hay giống như, này Udāyi, một thợ vàng hay người học việc khéo léo, từ vàng đã được tinh luyện kỹ, có thể làm ra và tạo hình bất cứ món đồ vàng nào họ muốn. Cũng vậy, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta trải nghiệm nhiều loại thần thông khác nhau: một thân biến thành nhiều thân, nhiều thân biến thành một thân; hiện hình, tàng hình; đi xuyên qua tường, qua vách, qua núi không bị cản trở như đi trong không gian; lặn hụp dưới đất như ở trong nước; đi trên nước không chìm như đi trên đất; ngồi kiết già bay trong không gian như chim; chạm và xoa bóp mặt trăng mặt trời bằng tay, những vật có thần lực và uy lực lớn như vậy; vươn quyền lực của thân cho đến tận cõi Phạm thiên.

Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(14. Thần túc thông)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này dẫn tâm, hướng tâm đến các thần thông. Vị ấy chứng được các loại thần thông, một thân hiện ra nhiều thân, nhiều thân hiện ra một thân; hiện hình, biến hình đi ngang qua vách, qua tường, qua núi như đi ngang hư không; độn thổ, trồi lên ngang qua đất liền, như ở trong nước; đi trên nước không chìm như trên đất liền; ngồi kiết già đi trên hư không như con chim; với bàn tay chạm và rờ mặt trăng và mặt trời, những vật có đại oai lực, đại oai thần như vậy; có thể tự thân bay đến cõi Phạm thiên. Ví như, này Udayi, một người thợ gốm khéo tay, hay đệ tử người thợ gốm, với đất sét khéo nhồi nhuyễn, có thể làm các loại đồ gốm tùy theo sở thích. Ví như, này Udayi, một người thợ ngà khéo tay, hay đệ tử người thợ ngà, với ngà khéo đẽo khéo dũa, có thể làm các loại đồ ngà tùy theo sở thích. Ví như, này Udayi, người thợ vàng khéo tay, hay đệ tử người thợ vàng, với vàng khéo tinh nhuyễn có thể làm các loại đồ vàng tùy theo sở thích; cũng vậy, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này, dẫn tâm, hướng tâm đến các thần thông. Vị ấy chứng được các thần thông, một thân hiện ra nhiều thân, nhiều thân hiện ra một thân; hiện hình biến hình đi ngang qua vách, qua tường, qua núi, như đi ngang qua hư không; độn thổ, trồi lên ngang qua đất liền như ở trong nước; đi trong nước không chìm như đi trên đất liền; ngồi kiết gia đi trên hư không như con chim; với bàn tay chạm và rờ mặt trời và mặt trăng, những vật có đại oai lực, đại oai thần như vậy; có thể tự thân bay đến cõi Phạm thiên. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

32. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta với tai thần (thiên nhĩ / dibbāya sotadhātuyā) thanh tịnh, vượt quá khả năng của con người, nghe được cả hai loại âm thanh: âm thanh của chư thiên và của con người, dù ở xa hay ở gần. Giống như, này Udāyi, một người thổi tù và có sức mạnh có thể dễ dàng báo hiệu cho cả bốn phương; cũng vậy, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta với tai thần thanh tịnh, vượt quá khả năng của con người, nghe được cả hai loại âm thanh: âm thanh của chư thiên và của con người, dù ở xa hay ở gần.

Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(15. Thiên nhĩ thông)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này, với thiên nhĩ thanh tịnh siêu nhân, có thể nghe được hai loại tiếng, chư Thiên và Người, xa và gần. Ví như, này Udayi, một người đang đi qua đường, nghe tiếng trống lớn, tiếng trống nhỏ, tiếng loa, tiếng xập xỏa và tiếng kiểng. Người ấy nghĩ: "Ðây là tiếng trống lớn, đây là tiếng trống nhỏ, đây là tiếng loa, tiếng xập xỏa, tiếng kiểng. Cũng vậy, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta, y cứ con đường tu hành này, với thiên nhĩ, thanh tịnh, siêu nhân, có thể nghe được hai loại tiếng, chư Thiên và Người, xa và gần. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

33. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta biết rõ tâm của các chúng sinh khác, của những người khác bằng tâm của mình — tâm có đắm nhiễm (tham / rāga) thì biết rõ là ‘tâm có đắm nhiễm’, tâm không có đắm nhiễm thì biết rõ là ‘tâm không có đắm nhiễm’; tâm có ám ảnh khó chịu (sân / dosa) thì biết rõ là ‘tâm có ám ảnh khó chịu’, tâm không có ám ảnh khó chịu thì biết rõ là ‘tâm không có ám ảnh khó chịu’; tâm có Sự u mê (si / moha) thì biết rõ là ‘tâm có Sự u mê’, tâm không có Sự u mê thì biết rõ là ‘tâm không có Sự u mê’; tâm co rút thì biết rõ là ‘tâm co rút’, tâm phân tán thì biết rõ là ‘tâm phân tán’; tâm mở rộng thì biết rõ là ‘tâm mở rộng’, tâm không mở rộng thì biết rõ là ‘tâm không mở rộng’; tâm còn có tâm cao hơn thì biết rõ là ‘tâm còn có tâm cao hơn’, tâm không có tâm cao hơn thì biết rõ là ‘tâm không có tâm cao hơn’; tâm được định thì biết rõ là ‘tâm được định’, tâm không được định thì biết rõ là ‘tâm không được định’; tâm được giải thoát thì biết rõ là ‘tâm được giải thoát’, tâm không được giải thoát thì biết rõ là ‘tâm không được giải thoát’. Giống như, này Udāyi, một người đàn bà, người đàn ông hay thanh niên thích trang điểm, soi bóng mặt mình trong một chiếc gương sạch sẽ, sáng bóng hay trong một bát nước trong, nếu mặt có tì vết thì biết là ‘có tì vết’, nếu mặt không có tì vết thì biết là ‘không có tì vết’; cũng vậy, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta biết rõ tâm của các chúng sinh khác, của những người khác bằng tâm của mình — tâm có đắm nhiễm thì biết rõ là ‘tâm có đắm nhiễm’, tâm không có đắm nhiễm thì […lặp lại…] tâm có ám ảnh khó chịu … tâm không có ám ảnh khó chịu … tâm có Sự u mê … tâm không có Sự u mê … tâm co rút … tâm phân tán … tâm mở rộng … tâm không mở rộng … tâm còn có tâm cao hơn … tâm không có tâm cao hơn … tâm được định … tâm không được định … tâm được giải thoát … tâm không được giải thoát thì biết rõ là ‘tâm không được giải thoát’.

Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(16. Tha tâm thông)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này, sau khi đi sâu vào tâm của chúng sanh, của loài người với tâm của mình được biết như sau: “Tâm tham biết là tâm tham; tâm không tham, biết là tâm không tham. Tâm sân, biết là tâm sân; tâm không sân, biết là tâm không sân. Tâm si, biết là tâm si; tâm không si, biết là tâm không si. Tâm chuyên chú, biết là tâm chuyên chú; tâm không chuyên chú, biết là tâm không chuyên chú. Tâm đại hành, biết là tâm đại hành; tâm không đại hành, biết là tâm không đại hành. Tâm chưa vô thượng, biết là tâm chưa vô thượng; tâm vô thượng biết là tâm vô thượng. Tâm Thiền định, biết là tâm Thiền định; tâm không Thiền định, biết là tâm không Thiền định. Tâm giải thoát, biết là tâm giải thoát; tâm không giải thoát, biết là tâm không giải thoát. Ví như, này Udayi, một người đàn bà, một người đàn ông, một thiếu niên trẻ hay một thanh niên ưa trang sức, nhìn mặt của mình trong tấm gương trong sạch sáng suốt, hay một chậu nước trong; nếu mặt có tỳ vết, liền biết mặt có tỳ vếtà; nếu mặt không có tỳ vết, liền biết mặt không có tỳ vết”. Cũng vậy, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta, y cứ con đường tu hành này, sau khi đi sâu vào tâm của chúng sanh, của loài người với tâm của mình được biết như sau: “Tâm tham, biết là tâm tham; tâm không tham biết là tâm không tham. Tâm sân, biết là tâm sân; tâm không sân, biết là tâm không sân. Tâm si biết là tâm si; tâm không si biết là tâm không si. Tâm chuyên chú, biết là tâm chuyên chú; tâm không chuyên chú; biết là tâm không chuyên chú. Tâm đại hành, biết là tâm đại hành; tâm không đại hành, biết là tâm không đại hành. Tâm chưa vô thượng, biết là tâm chưa vô thượng; tâm vô thượng biết là tâm vô thượng. Tâm Thiền định, biết là tâm Thiền định; tâm không Thiền định, biết là tâm không Thiền định. Tâm giải thoát; biết là tâm giải thoát; tâm không giải thoát, biết là tâm không giải thoát”. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

34. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta nhớ lại nhiều đời sống quá khứ, cụ thể là: một đời, hai đời, ba đời, bốn đời, năm đời, mười đời, hai mươi đời, ba mươi đời, bốn mươi đời, năm mươi đời, một trăm đời, một ngàn đời, một trăm ngàn đời, nhiều chu kỳ thế giới hoại diệt, nhiều chu kỳ thế giới hình thành, nhiều chu kỳ thế giới hoại diệt và hình thành: ‘Tại nơi kia, ta có tên như thế này, dòng họ như thế này, ngoại hình như thế này, thức ăn như thế này, trải nghiệm hạnh phúc và đau khổ như thế này, tuổi thọ như thế này; sau khi chết ở đó, ta tái sinh ở nơi nọ; tại nơi nọ, ta có tên như thế này, dòng họ như thế này, ngoại hình như thế này, thức ăn như thế này, trải nghiệm hạnh phúc và đau khổ như thế này, tuổi thọ như thế này; sau khi chết ở đó, ta tái sinh ở đây’. Như vậy, vị ấy nhớ lại nhiều đời sống quá khứ cùng với các chi tiết và bối cảnh. Giống như, này Udāyi, một người đi từ làng mình sang làng khác, rồi từ làng đó đi sang một làng khác nữa; từ làng đó người ấy trở về làng của mình; người ấy sẽ nghĩ: ‘Ta đã đi từ làng mình sang làng kia, ở đó ta đã đứng như thế này, ngồi như thế này, nói như thế này, im lặng như thế này; rồi từ làng đó ta đi sang làng nọ, ở đó ta cũng đứng như thế này, ngồi như thế này, nói như thế này, im lặng như thế này, và từ làng đó ta đã trở về làng của mình’. Cũng vậy, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta nhớ lại nhiều đời sống quá khứ, cụ thể là: một đời […lặp lại…] Như vậy, vị ấy nhớ lại nhiều đời sống quá khứ cùng với các chi tiết và bối cảnh.

Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(17. Túc mạng thông)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này, nhớ đến các đời sống quá khứ như một đời, hai đời, ba đời, bốn đời, năm đời, mười đời, hai mươi đời, ba mươi đời, bốn mươi đời, năm mươi đời, một trăm đời, hai trăm đời, một ngàn đời, một trăm ngàn đời, nhiều hoại kiếp, nhiều thành kiếp, nhiều hoại và thành kiếp. Vị ấy nhớ rằng: “Tại chỗ kia, ta có tên như thế này, dòng họ như thế này, giai cấp như thế này, thọ khổ lạc như thế này, tuổi thọ đến mức như thế này. Sau khi chết tại chỗ kia, ta được sanh ra tại chỗ nọ. Tại chỗ ấy, ta có tên như thế này, dòng họ như thế này, giai cấp như thế này, thọ khổ lạc như thế này, tuổi thọ đến mức như thế này. Sau khi chết tại chỗ nọ, ta được sanh ra ở đây”. Như vậy các vị ấy nhớ đến nhiều đời sống quá khứ cùng với nét đại cương và các chi tiết. Ví như, này Udayi, một người đi từ làng mình đến làng khác, từ làng ấy đi đến một làng khác nữa, và từ làng này lại trở về làng của mình. Người ấy nghĩ: “Ta từ làng của mình đi đến làng kia, nơi đây ta đã đứng như thế này, đã ngồi như thế này, đã nói như thế này, đã yên lặng như thế này. Từ nơi làng nọ, ta đã trở về làng của ta”. Cũng vậy, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này, nhớ đến các đời sống quá khứ như một đời, hai đời… Như vậy các vị ấy nhớ đến nhiều đời sống quá khứ cùng với các nét đại cương và các chi tiết. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí chứng đắc cứu cánh viên mãn.

35. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta với mắt thần (thiên nhãn / dibbena cakkhunā) thanh tịnh, vượt quá khả năng của con người, thấy các chúng sinh chết đi và tái sinh, thấp kém và cao trọng, đẹp đẽ và xấu xí, hạnh phúc và đau khổ, biết rõ các chúng sinh đi theo nghiệp của mình: ‘Những chúng sinh này làm ác bằng thân, làm ác bằng lời nói, làm ác bằng ý nghĩ, phỉ báng các bậc thánh, có Nhìn nhận sai (tà kiến / micchādiṭṭhi), hành động theo Nhìn nhận sai; sau khi thân hoại mạng chung, họ tái sinh vào cõi dữ, ác thú, đọa xứ, địa ngục; nhưng những chúng sinh này làm thiện bằng thân, làm thiện bằng lời nói, làm thiện bằng ý nghĩ, không phỉ báng các bậc thánh, có Nhìn nhận Thiện, hành động theo Nhìn nhận Thiện; sau khi thân hoại mạng chung, họ tái sinh vào cõi lành, thiên giới’. Như vậy, với mắt thần thanh tịnh, vượt quá khả năng của con người, vị ấy thấy các chúng sinh chết đi và tái sinh, thấp kém và cao trọng, đẹp đẽ và xấu xí, hạnh phúc và đau khổ, biết rõ các chúng sinh đi theo nghiệp của mình. Giống như, này Udāyi, có hai ngôi nhà có cửa. Một người có mắt đứng ở giữa thấy mọi người đi vào nhà, đi ra khỏi nhà, đi qua đi lại, đi dạo xung quanh; cũng vậy, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta với mắt thần thanh tịnh, vượt quá khả năng của con người, thấy các chúng sinh chết đi và tái sinh, thấp kém và cao trọng, đẹp đẽ và xấu xí, hạnh phúc và đau khổ, biết rõ các chúng sinh đi theo nghiệp của mình […lặp lại…]

Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

(18. Thiên nhãn thông)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này, với thiên nhãn thuần tịnh siêu nhân, thấy sự sống và chết của chúng sanh. Những vị ấy biết rõ rằng chúng sanh người hạ liệt kẻ cao sang, người đẹp đẽ kẻ thô xấu, người may mắn kẻ bất hạnh, đều do hạnh nghiệp của họ. Những chúng sanh nào làm những ác hạnh về thân, lời và ý, phỉ báng các bậc Thánh, theo tà kiến, tạo các nghiệp theo tà kiến; những người này sau khi thân hoại mạng chung phải sanh vào cõi dữ, ác thú, đọa xứ, địa ngục. Còn những chúng sanh nào làm những thiện hạnh về thân, lời và ý, không phỉ báng các bậc Thánh, theo chánh kiến, tạo các nghiệp theo chánh kiến; những người này, sau khi thân hoại mạng chung được sanh lên các thiện thú, cõi Trời, trên đời này. Như vậy, các vị ấy với thiên nhãn thuần tịnh siêu nhân, thấy sự sống chết của chúng sanh. Những vị ấy biết rõ rằng chúng sanh người hạ liệt kẻ cao sang, người đẹp đẽ kẻ thô xấu, người may mắn kẻ bất hạnh, đều do hạnh nghiệp của họ. Ví như, này Udayi, một tòa lầu có thượng đài giữa ngã tư đường, một người có mắt đứng trên ấy, sẽ thấy những người đi vào nhà, đi từ nhà ra, đi qua lại trên đường, ngồi ở giữa ngã tư hay trên đài thượng. Người ấy nghĩ: “Những người này đi vào nhà, những người này đi từ nhà ra, những người này đi qua lại trên đường, những người này ngồi giữa ngã tư hay trên đài thượng”. Cũng vậy, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này, với thiên nhãn thuần tịnh, siêu nhân, thấy sự sống và sự chết của chúng sanh. Những vị ấy biết rõ rằng chúng sanh, người hạ liệt kẻ cao sang, người đẹp đẽ kẻ thô xấu, người may mắn kẻ bất hạnh… đều do hạnh nghiệp của họ. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí chứng đắc cứu cánh viên mãn.

36. Lại nữa, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta do cạn kiệt (đoạn tận / khaya) các nguồn ác (lậu hoặc / āsava), tự mình hiểu toàn bộ và trực tiếp chứng nghiệm ngay trong hiện tại tâm giải thoát và tuệ giải thoát không còn nguồn ác. Giống như, này Udāyi, một hồ nước trong vắt, sáng sủa, không vẩn đục ở khe núi, một người có mắt đứng trên bờ có thể thấy hến, ốc, sỏi, đá và đàn cá đang bơi lội hay đang đứng yên. Người ấy sẽ nghĩ: ‘Hồ nước này trong vắt, sáng sủa, không vẩn đục, và trong này có hến, ốc, sỏi, đá và đàn cá đang bơi lội hay đang đứng yên’.

Cũng vậy, này Udāyi, Ta đã chỉ dạy con đường cho các đệ tử, thực hành theo đó các đệ tử của Ta do cạn kiệt các nguồn ác, tự mình hiểu toàn bộ và trực tiếp chứng nghiệm ngay trong hiện tại tâm giải thoát và tuệ giải thoát không còn nguồn ác.

Và ở đây, nhiều đệ tử của Ta sống đã đạt đến sự hoàn thiện tối thượng của hiểu toàn bộ.

37. Này Udāyi, đây là Điều thứ năm khiến các đệ tử của Ta tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường, và sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, họ sống nương tựa vào Ta.

38. Này Udāyi, đây là năm Điều khiến các đệ tử của Ta tôn trọng, kính trọng, nể vì, cúng dường Ta, và sau khi tôn trọng, kính trọng, nể vì, họ sống nương tựa vào Ta."

Thế Tôn thuyết giảng như vậy. Du sĩ Sakuludāyī hài lòng, vui mừng đón nhận lời Thế Tôn dạy.

Kết thúc Kinh Mahāsakuludāyi, kinh thứ bảy.

(19. Lậu tận thông)

Lại nữa, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này, sau khi đoạn tận các lậu hoặc, tự mình chứng ngộ với thắng trí, chứng đạt và an trú ngay trong hiện tại vô lậu tâm giải thoát, tuệ giải thoát. Ví như, này Udayi, tại dãy núi lớn có một hồ nước thuần tịnh, trong sáng, không cấu nhiễm, một người có mắt đứng trên bờ sông thấy con hến, con sò, những hòn đá, hòn sạn, những đàn cá bơi qua lại, hay đứng một chỗ. Vị ấy nghĩ: “Ðây hồ nước, thuần tịnh, trong sáng, không cấu nhiễm. Ðây là những con hến, con sò, những hòn đá, hòn sạn, những đàn cá đang bơi qua lại hay đứng yên một chỗ”. Cũng vậy, này Udayi, Ta thuyết giảng con đường tu hành cho các đệ tử. Và các đệ tử của Ta y cứ con đường tu hành này, sau khi đoạn tận các lậu hoặc, tự mình chứng ngộ với thắng trí, chứng đạt và an trú ngay trong hiện tại vô lậu tâm giải thoát, tuệ giải thoát. Và ở đây, này Udayi, các đệ tử của Ta phần đông an trú, sau khi chứng ngộ nhờ thắng trí và chứng đắc cứu cánh viên mãn.

Này Udayi, đây là pháp thứ năm, do pháp này các đệ tử của Ta cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Ta.

Này Udayi, do năm pháp này, các đệ tử của Ta cung kính, tôn trọng, kính lễ, cúng dường Ta và sau khi cung kính, tôn trọng, sống nương tựa vào Ta.

Thế Tôn thuyết giảng như vậy. Du sĩ Sakuludayi hoan hỷ, tín thọ lời Thế Tôn dạy.

-ooOoo-