SN 11. Sakkasaṁyutta
Saṁyutta Nikāya 11.1
11.1 Suvīrasutta
1. Evaṁ me sutaṁ—ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi: “bhikkhavo”ti.
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ. Bhagavā etadavoca:
2. “Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, asurā deve abhiyaṁsu.
Tatiyampi kho, bhikkhave, sakko devānamindo suvīraṁ devaputtaṁ āmantesi: ‘ete, tāta suvīra, asurā deve abhiyanti. Gaccha, tāta suvīra, asure paccuyyāhī’ti.
‘Evaṁ, bhaddantavā’ti kho, bhikkhave, suvīro devaputto sakkassa devānamindassa paṭissutvā tatiyampi pamādaṁ āpādesi.
Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo suvīraṁ devaputtaṁ gāthāya ajjhabhāsi:
Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo suvīraṁ devaputtaṁ āmantesi: ‘ete, tāta suvīra, asurā deve abhiyanti. Gaccha, tāta suvīra, asure paccuyyāhī’ti.
‘Evaṁ, bhaddantavā’ti kho, bhikkhave, suvīro devaputto sakkassa devānamindassa paṭissutvā pamādaṁ āpādesi.
Dutiyampi kho, bhikkhave, sakko devānamindo suvīraṁ devaputtaṁ āmantesi: ‘ete, tāta suvīra, asurā deve abhiyanti. Gaccha, tāta suvīra, asure paccuyyāhī’ti.
‘Evaṁ, bhaddantavā’ti kho, bhikkhave, suvīro devaputto sakkassa devānamindassa paṭissutvā dutiyampi pamādaṁ āpādesi.
3. ‘Anuṭṭhahaṁ avāyāmaṁ,
sukhaṁ yatrādhigacchati;
Suvīra tattha gacchāhi,
mañca tattheva pāpayā’ti.
4. ‘Alasvassa anuṭṭhātā,
na ca kiccāni kāraye;
Sabbakāmasamiddhassa,
taṁ me sakka varaṁ disā’ti.
5. ‘Yatthālaso anuṭṭhātā,
accantaṁ sukhamedhati;
Suvīra tattha gacchāhi,
mañca tattheva pāpayā’ti.
6. ‘Akammunā devaseṭṭha,
sakka vindemu yaṁ sukhaṁ;
Asokaṁ anupāyāsaṁ,
taṁ me sakka varaṁ disā’ti.
7. ‘Sace atthi akammena,
koci kvaci na jīvati;
Nibbānassa hi so maggo,
suvīra tattha gacchāhi;
Mañca tattheva pāpayā’ti.
8. So hi nāma, bhikkhave, sakko devānamindo sakaṁ puññaphalaṁ upajīvamāno devānaṁ tāvatiṁsānaṁ issariyādhipaccaṁ rajjaṁ kārento uṭṭhānavīriyassa vaṇṇavādī bhavissati. Idha kho taṁ, bhikkhave, sobhetha, yaṁ tumhe evaṁ svākkhāte dhammavinaye pabbajitā samānā uṭṭhaheyyātha ghaṭeyyātha vāyameyyātha appattassa pattiyā anadhigatassa adhigamāya, asacchikatassa sacchikiriyāyā”ti.
11.2 Susīmasutta
1. Sāvatthiyaṁ.
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi: “bhikkhavo”ti.
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ. Bhagavā etadavoca:
2. “Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, asurā deve abhiyaṁsu.
Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo susīmaṁ devaputtaṁ gāthāya ajjhabhāsi:
Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo susīmaṁ devaputtaṁ āmantesi: ‘ete, tāta susīma, asurā deve abhiyanti. Gaccha, tāta susīma, asure paccuyyāhī’ti.
‘Evaṁ, bhaddantavā’ti kho, bhikkhave, susīmo devaputto sakkassa devānamindassa paṭissutvā pamādaṁ āpādesi.
Dutiyampi kho, bhikkhave, sakko devānamindo susīmaṁ devaputtaṁ āmantesi …pe… dutiyampi pamādaṁ āpādesi.
Tatiyampi kho, bhikkhave, sakko devānamindo susīmaṁ devaputtaṁ āmantesi …pe… tatiyampi pamādaṁ āpādesi.
3. ‘Anuṭṭhahaṁ avāyāmaṁ,
sukhaṁ yatrādhigacchati;
Susīma tattha gacchāhi,
mañca tattheva pāpayā’ti.
4. ‘Alasvassa anuṭṭhātā,
na ca kiccāni kāraye;
Sabbakāmasamiddhassa,
taṁ me sakka varaṁ disā’ti.
5. ‘Yatthālaso anuṭṭhātā,
accantaṁ sukhamedhati;
Susīma tattha gacchāhi,
mañca tattheva pāpayā’ti.
6. ‘Akammunā devaseṭṭha,
sakka vindemu yaṁ sukhaṁ;
Asokaṁ anupāyāsaṁ,
taṁ me sakka varaṁ disā’ti.
7. ‘Sace atthi akammena,
koci kvaci na jīvati;
Nibbānassa hi so maggo,
susīma tattha gacchāhi;
Mañca tattheva pāpayā’ti.
8. So hi nāma, bhikkhave, sakko devānamindo sakaṁ puññaphalaṁ upajīvamāno devānaṁ tāvatiṁsānaṁ issariyādhipaccaṁ rajjaṁ kārento uṭṭhānavīriyassa vaṇṇavādī bhavissati. Idha kho taṁ, bhikkhave, sobhetha, yaṁ tumhe evaṁ svākkhāte dhammavinaye pabbajitā samānā uṭṭhaheyyātha ghaṭeyyātha vāyameyyātha appattassa pattiyā, anadhigatassa adhigamāya, asacchikatassa sacchikiriyāyā”ti.
11.3 Dhajaggasutta
1. Sāvatthiyaṁ.
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi: “bhikkhavo”ti.
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ. Bhagavā etadavoca:
10. No ce maṁ anussareyyātha, atha dhammaṁ anussareyyātha: “svākkhāto bhagavatā dhammo sandiṭṭhiko akāliko ehipassiko opaneyyiko paccattaṁ veditabbo viññūhī”ti. Dhammañhi vo, bhikkhave, anussarataṁ yaṁ bhavissati bhayaṁ vā chambhitattaṁ vā lomahaṁso vā, so pahīyissati.
11. No ce dhammaṁ anussareyyātha, atha saṅghaṁ anussareyyātha: “suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho ujuppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho ñāyappaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho sāmīcippaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho, yadidaṁ cattāri purisayugāni aṭṭha purisapuggalā esa bhagavato sāvakasaṅgho, āhuneyyo pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṁ puññakkhettaṁ lokassā”ti. Saṅghañhi vo, bhikkhave, anussarataṁ yaṁ bhavissati bhayaṁ vā chambhitattaṁ vā lomahaṁso vā, so pahīyissati.
12. Taṁ kissa hetu? Tathāgato hi, bhikkhave, arahaṁ sammāsambuddho vītarāgo vītadoso vītamoho abhīru acchambhī anutrāsī apalāyī’”ti.
Idamavoca bhagavā. Idaṁ vatvāna sugato athāparaṁ etadavoca satthā:
13. “Araññe rukkhamūle vā,
suññāgāreva bhikkhavo;
Anussaretha sambuddhaṁ,
bhayaṁ tumhāka no siyā.
14. No ce buddhaṁ sareyyātha,
lokajeṭṭhaṁ narāsabhaṁ;
Atha dhammaṁ sareyyātha,
niyyānikaṁ sudesitaṁ.
15. No ce dhammaṁ sareyyātha,
niyyānikaṁ sudesitaṁ;
Atha saṅghaṁ sareyyātha,
puññakkhettaṁ anuttaraṁ.
16. Evaṁ buddhaṁ sarantānaṁ,
Dhammaṁ saṅghañca bhikkhavo;
Bhayaṁ vā chambhitattaṁ vā,
Lomahaṁso na hessatī”ti.
2. “Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, devāsurasaṅgāmo samupabyūḷho ahosi. Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo deve tāvatiṁse āmantesi:
3. ‘Sace, mārisā, devānaṁ saṅgāmagatānaṁ uppajjeyya bhayaṁ vā chambhitattaṁ vā lomahaṁso vā, mameva tasmiṁ samaye dhajaggaṁ ullokeyyātha. Mamañhi vo dhajaggaṁ ullokayataṁ yaṁ bhavissati bhayaṁ vā chambhitattaṁ vā lomahaṁso vā, so pahīyissati.
4. No ce me dhajaggaṁ ullokeyyātha, atha pajāpatissa devarājassa dhajaggaṁ ullokeyyātha. Pajāpatissa hi vo devarājassa dhajaggaṁ ullokayataṁ yaṁ bhavissati bhayaṁ vā chambhitattaṁ vā lomahaṁso vā, so pahīyissati.
5. No ce pajāpatissa devarājassa dhajaggaṁ ullokeyyātha, atha varuṇassa devarājassa dhajaggaṁ ullokeyyātha. Varuṇassa hi vo devarājassa dhajaggaṁ ullokayataṁ yaṁ bhavissati bhayaṁ vā chambhitattaṁ vā lomahaṁso vā, so pahīyissati.
6. No ce varuṇassa devarājassa dhajaggaṁ ullokeyyātha, atha īsānassa devarājassa dhajaggaṁ ullokeyyātha. Īsānassa hi vo devarājassa dhajaggaṁ ullokayataṁ yaṁ bhavissati bhayaṁ vā chambhitattaṁ vā lomahaṁso vā, so pahīyissatī’ti.
7. Taṁ kho pana, bhikkhave, sakkassa vā devānamindassa dhajaggaṁ ullokayataṁ, pajāpatissa vā devarājassa dhajaggaṁ ullokayataṁ, varuṇassa vā devarājassa dhajaggaṁ ullokayataṁ, īsānassa vā devarājassa dhajaggaṁ ullokayataṁ yaṁ bhavissati bhayaṁ vā chambhitattaṁ vā lomahaṁso vā, so pahīyethāpi nopi pahīyetha.
8. Taṁ kissa hetu? Sakko hi, bhikkhave, devānamindo avītarāgo avītadoso avītamoho bhīru chambhī utrāsī palāyīti.
9. Ahañca kho, bhikkhave, evaṁ vadāmi: ‘sace tumhākaṁ, bhikkhave, araññagatānaṁ vā rukkhamūlagatānaṁ vā suññāgāragatānaṁ vā uppajjeyya bhayaṁ vā chambhitattaṁ vā lomahaṁso vā, mameva tasmiṁ samaye anussareyyātha: “itipi so bhagavā arahaṁ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṁ buddho bhagavā”ti. Mamañhi vo, bhikkhave, anussarataṁ yaṁ bhavissati bhayaṁ vā chambhitattaṁ vā lomahaṁso vā, so pahīyissati.
11.4 Vepacittisutta
1. Sāvatthinidānaṁ.
Atha kho, bhikkhave, mātali saṅgāhako sakkaṁ devānamindaṁ gāthāhi ajjhabhāsi:
“Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, devāsurasaṅgāmo samupabyūḷho ahosi.
Atha kho, bhikkhave, vepacitti asurindo asure āmantesi: ‘sace, mārisā, devānaṁ asurasaṅgāme samupabyūḷhe asurā jineyyuṁ devā parājineyyuṁ, yena naṁ sakkaṁ devānamindaṁ kaṇṭhapañcamehi bandhanehi bandhitvā mama santike āneyyātha asurapuran’ti.
Sakkopi kho, bhikkhave, devānamindo deve tāvatiṁse āmantesi: ‘sace, mārisā, devānaṁ asurasaṅgāme samupabyūḷhe devā jineyyuṁ asurā parājineyyuṁ, yena naṁ vepacittiṁ asurindaṁ kaṇṭhapañcamehi bandhanehi bandhitvā mama santike āneyyātha sudhammasabhan’ti.
Tasmiṁ kho pana, bhikkhave, saṅgāme devā jiniṁsu, asurā parājiniṁsu. Atha kho, bhikkhave, devā tāvatiṁsā vepacittiṁ asurindaṁ kaṇṭhapañcamehi bandhanehi bandhitvā sakkassa devānamindassa santike ānesuṁ sudhammasabhaṁ.
Tatra sudaṁ, bhikkhave, vepacitti asurindo kaṇṭhapañcamehi bandhanehi baddho sakkaṁ devānamindaṁ sudhammasabhaṁ pavisantañca nikkhamantañca asabbhāhi pharusāhi vācāhi akkosati paribhāsati.
Tasseva tena pāpiyo,
yo kuddhaṁ paṭikujjhati;
Kuddhaṁ appaṭikujjhanto,
saṅgāmaṁ jeti dujjayaṁ.
11. Ubhinnamatthaṁ carati,
attano ca parassa ca;
Paraṁ saṅkupitaṁ ñatvā,
yo sato upasammati.
12. Ubhinnaṁ tikicchantānaṁ,
attano ca parassa ca;
Janā maññanti bāloti,
ye dhammassa akovidā’ti.
13. So hi nāma, bhikkhave, sakko devānamindo sakaṁ puññaphalaṁ upajīvamāno devānaṁ tāvatiṁsānaṁ issariyādhipaccaṁ rajjaṁ kārento khantisoraccassa vaṇṇavādī bhavissati. Idha kho taṁ, bhikkhave, sobhetha yaṁ tumhe evaṁ svākkhāte dhammavinaye pabbajitā samānā khamā ca bhaveyyātha soratā cā”ti.
2. ‘Bhayā nu maghavā sakka,
dubbalyā no titikkhasi;
Suṇanto pharusaṁ vācaṁ,
sammukhā vepacittino’ti.
3. ‘Nāhaṁ bhayā na dubbalyā,
khamāmi vepacittino;
Kathañhi mādiso viññū,
bālena paṭisaṁyuje’ti.
4. ‘Bhiyyo bālā pabhijjeyyuṁ,
no cassa paṭisedhako;
Tasmā bhusena daṇḍena,
dhīro bālaṁ nisedhaye’ti.
5. ‘Etadeva ahaṁ maññe,
bālassa paṭisedhanaṁ;
Paraṁ saṅkupitaṁ ñatvā,
yo sato upasammatī’ti.
6. ‘Etadeva titikkhāya,
vajjaṁ passāmi vāsava;
Yadā naṁ maññati bālo,
bhayā myāyaṁ titikkhati;
Ajjhāruhati dummedho,
gova bhiyyo palāyinan’ti.
7. ‘Kāmaṁ maññatu vā mā vā,
bhayā myāyaṁ titikkhati;
Sadatthaparamā atthā,
khantyā bhiyyo na vijjati.
8. Yo have balavā santo,
dubbalassa titikkhati;
Tamāhu paramaṁ khantiṁ,
niccaṁ khamati dubbalo.
9. Abalaṁ taṁ balaṁ āhu,
yassa bālabalaṁ balaṁ;
Balassa dhammaguttassa,
paṭivattā na vijjati.
11.5 Subhāsitajayasutta
1. Sāvatthinidānaṁ.
Evaṁ vutte, bhikkhave, sakko devānamindo vepacittiṁ asurindaṁ etadavoca: ‘tumhe khvettha, vepacitti, pubbadevā. Bhaṇa, vepacitti, gāthan’ti.
Evaṁ vutte, bhikkhave, vepacitti asurindo imaṁ gāthaṁ abhāsi:
“Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, devāsurasaṅgāmo samupabyūḷho ahosi.
Atha kho, bhikkhave, vepacitti asurindo sakkaṁ devānamindaṁ etadavoca: ‘hotu, devānaminda, subhāsitena jayo’ti.
‘Hotu, vepacitti, subhāsitena jayo’ti.
Atha kho, bhikkhave, devā ca asurā ca pārisajje ṭhapesuṁ: ‘ime no subhāsitadubbhāsitaṁ ājānissantī’ti.
Atha kho, bhikkhave, vepacitti asurindo sakkaṁ devānamindaṁ etadavoca: ‘bhaṇa, devānaminda, gāthan’ti.
10. Abalaṁ taṁ balaṁ āhu,
yassa bālabalaṁ balaṁ;
Balassa dhammaguttassa,
paṭivattā na vijjati.
11. Tasseva tena pāpiyo,
yo kuddhaṁ paṭikujjhati;
Kuddhaṁ appaṭikujjhanto,
saṅgāmaṁ jeti dujjayaṁ.
12. Ubhinnamatthaṁ carati,
attano ca parassa ca;
Paraṁ saṅkupitaṁ ñatvā,
yo sato upasammati.
13. Ubhinnaṁ tikicchantānaṁ,
attano ca parassa ca;
Janā maññanti bāloti,
ye dhammassa akovidā’ti.
14. Bhāsitāsu kho pana, bhikkhave, sakkena devānamindena gāthāsu, devā anumodiṁsu, asurā tuṇhī ahesuṁ.
Atha kho, bhikkhave, devānañca asurānañca pārisajjā etadavocuṁ: ‘bhāsitā kho vepacittinā asurindena gāthāyo. Tā ca kho sadaṇḍāvacarā sasatthāvacarā, iti bhaṇḍanaṁ iti viggaho iti kalaho. Bhāsitā kho sakkena devānamindena gāthāyo. Tā ca kho adaṇḍāvacarā asatthāvacarā, iti abhaṇḍanaṁ iti aviggaho iti akalaho.
Sakkassa devānamindassa subhāsitena jayo’ti.
Iti kho, bhikkhave, sakkassa devānamindassa subhāsitena jayo ahosī”ti.
2. ‘Bhiyyo bālā pabhijjeyyuṁ,
no cassa paṭisedhako;
Tasmā bhusena daṇḍena,
dhīro bālaṁ nisedhaye’ti.
3. Bhāsitāya kho pana, bhikkhave, vepacittinā asurindena gāthāya asurā anumodiṁsu, devā tuṇhī ahesuṁ.
Atha kho, bhikkhave, vepacitti asurindo sakkaṁ devānamindaṁ etadavoca: ‘bhaṇa, devānaminda, gāthan’ti. Evaṁ vutte, bhikkhave, sakko devānamindo imaṁ gāthaṁ abhāsi:
4. ‘Etadeva ahaṁ maññe,
bālassa paṭisedhanaṁ;
Paraṁ saṅkupitaṁ ñatvā,
yo sato upasammatī’ti.
5. Bhāsitāya kho pana, bhikkhave, sakkena devānamindena gāthāya, devā anumodiṁsu, asurā tuṇhī ahesuṁ.
Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo vepacittiṁ asurindaṁ etadavoca: ‘bhaṇa, vepacitti, gāthan’ti. Evaṁ vutte, bhikkhave, vepacitti asurindo imaṁ gāthaṁ abhāsi:
6. ‘Etadeva titikkhāya,
vajjaṁ passāmi vāsava;
Yadā naṁ maññati bālo,
bhayā myāyaṁ titikkhati;
Ajjhāruhati dummedho,
gova bhiyyo palāyinan’ti.
7. Bhāsitāya kho pana, bhikkhave, vepacittinā asurindena gāthāya asurā anumodiṁsu, devā tuṇhī ahesuṁ.
Atha kho, bhikkhave, vepacitti asurindo sakkaṁ devānamindaṁ etadavoca: ‘bhaṇa, devānaminda, gāthan’ti. Evaṁ vutte, bhikkhave, sakko devānamindo imā gāthāyo abhāsi:
8. ‘Kāmaṁ maññatu vā mā vā,
bhayā myāyaṁ titikkhati;
Sadatthaparamā atthā,
khantyā bhiyyo na vijjati.
9. Yo have balavā santo,
dubbalassa titikkhati;
Tamāhu paramaṁ khantiṁ,
niccaṁ khamati dubbalo.
11.6 Kulāvakasutta
1. Sāvatthiyaṁ.
“Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, devāsurasaṅgāmo samupabyūḷho ahosi. Tasmiṁ kho pana, bhikkhave, saṅgāme asurā jiniṁsu, devā parājiniṁsu. Parājitā ca kho, bhikkhave, devā apāyaṁsveva uttarenamukhā, abhiyaṁsveva ne asurā.
Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo mātali saṅgāhakaṁ gāthāya ajjhabhāsi:
2. ‘Kulāvakā mātali simbalismiṁ,
Īsāmukhena parivajjayassu;
Kāmaṁ cajāma asuresu pāṇaṁ,
Māyime dijā vikulāvakā ahesun’ti.
3. ‘Evaṁ, bhaddantavā’ti kho, bhikkhave, mātali saṅgāhako sakkassa devānamindassa paṭissutvā sahassayuttaṁ ājaññarathaṁ paccudāvattesi.
Atha kho, bhikkhave, asurānaṁ etadahosi: ‘paccudāvatto kho dāni sakkassa devānamindassa sahassayutto ājaññaratho. Dutiyampi kho devā asurehi saṅgāmessantī’ti bhītā asurapurameva pāvisiṁsu.
Iti kho, bhikkhave, sakkassa devānamindassa dhammena jayo ahosī”ti.
11.7 Nadubbhiyasutta
1. Sāvatthiyaṁ.
“Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, sakkassa devānamindassa rahogatassa paṭisallīnassa evaṁ cetaso parivitakko udapādi: ‘yopi me assa supaccatthiko tassapāhaṁ na dubbheyyan’ti.
Atha kho, bhikkhave, vepacitti asurindo sakkassa devānamindassa cetasā cetoparivitakkamaññāya yena sakko devānamindo tenupasaṅkami.
Addasā kho, bhikkhave, sakko devānamindo vepacittiṁ asurindaṁ dūratova āgacchantaṁ. Disvāna vepacittiṁ asurindaṁ etadavoca: ‘tiṭṭha, vepacitti, gahitosī’ti.
2. ‘Yadeva te, mārisa, pubbe cittaṁ, tadeva tvaṁ mā pajahāsī’ti.
3. ‘Sapassu ca me, vepacitti, adubbhāyā’ti.
4. ‘Yaṁ musā bhaṇato pāpaṁ,
Yaṁ pāpaṁ ariyūpavādino;
Mittadduno ca yaṁ pāpaṁ,
Yaṁ pāpaṁ akataññuno;
Tameva pāpaṁ phusatu,
Yo te dubbhe sujampatī’”ti.
11.8 Verocanaasurindasutta
1. Sāvatthiyaṁ jetavane.
Tena kho pana samayena bhagavā divāvihāragato hoti paṭisallīno.
Atha kho sakko ca devānamindo verocano ca asurindo yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā paccekaṁ dvārabāhaṁ nissāya aṭṭhaṁsu. Atha kho verocano asurindo bhagavato santike imaṁ gāthaṁ abhāsi:
2. “Vāyametheva puriso,
yāva atthassa nipphadā;
Nipphannasobhano attho,
verocanavaco idan”ti.
3. “Vāyametheva puriso,
yāva atthassa nipphadā;
Nipphannasobhano attho,
khantyā bhiyyo na vijjatī”ti.
4. “Sabbe sattā atthajātā,
tattha tattha yathārahaṁ;
Saṁyogaparamā tveva,
sambhogā sabbapāṇinaṁ;
Nipphannasobhano attho,
verocanavaco idan”ti.
5. “Sabbe sattā atthajātā,
tattha tattha yathārahaṁ;
Saṁyogaparamā tveva,
sambhogā sabbapāṇinaṁ;
Nipphannasobhano attho,
khantyā bhiyyo na vijjatī”ti.
11.9 Araññāyatanaisisutta
1. Sāvatthiyaṁ.
“Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, sambahulā isayo sīlavanto kalyāṇadhammā araññāyatane paṇṇakuṭīsu sammanti.
Atha kho, bhikkhave, sakko ca devānamindo vepacitti ca asurindo yena te isayo sīlavanto kalyāṇadhammā tenupasaṅkamiṁsu. Atha kho, bhikkhave, vepacitti asurindo paṭaliyo upāhanā ārohitvā khaggaṁ olaggetvā chattena dhāriyamānena aggadvārena assamaṁ pavisitvā te isayo sīlavante kalyāṇadhamme apabyāmato karitvā atikkami.
Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo paṭaliyo upāhanā orohitvā khaggaṁ aññesaṁ datvā chattaṁ apanāmetvā dvāreneva assamaṁ pavisitvā te isayo sīlavante kalyāṇadhamme anuvātaṁ pañjaliko namassamāno aṭṭhāsi.
Atha kho, bhikkhave, te isayo sīlavanto kalyāṇadhammā sakkaṁ devānamindaṁ gāthāya ajjhabhāsiṁsu:
2. ‘Gandho isīnaṁ ciradikkhitānaṁ,
Kāyā cuto gacchati mālutena;
Ito paṭikkamma sahassanetta,
Gandho isīnaṁ asuci devarājā’ti.
3. ‘Gandho isīnaṁ ciradikkhitānaṁ,
Kāyā cuto gacchatu mālutena;
Sucitrapupphaṁ sirasmiṁva mālaṁ,
Gandhaṁ etaṁ paṭikaṅkhāma bhante;
Na hettha devā paṭikūlasaññino’”ti.
11.10 Samuddakasutta
1. Sāvatthiyaṁ.
“Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, sambahulā isayo sīlavanto kalyāṇadhammā samuddatīre paṇṇakuṭīsu sammanti.
Tena kho pana samayena devāsurasaṅgāmo samupabyūḷho ahosi.
Atha kho, bhikkhave, tesaṁ isīnaṁ sīlavantānaṁ kalyāṇadhammānaṁ etadahosi: ‘dhammikā kho devā, adhammikā asurā. Siyāpi no asurato bhayaṁ. Yannūna mayaṁ sambaraṁ asurindaṁ upasaṅkamitvā abhayadakkhiṇaṁ yāceyyāmā’ti.
Atha kho, bhikkhave, te isayo sīlavanto kalyāṇadhammā—seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya, pasāritaṁ vā bāhaṁ samiñjeyya; evameva—samuddatīre paṇṇakuṭīsu antarahitā sambarassa asurindassa sammukhe pāturahesuṁ. Atha kho, bhikkhave, te isayo sīlavanto kalyāṇadhammā sambaraṁ asurindaṁ gāthāya ajjhabhāsiṁsu:
2. ‘Isayo sambaraṁ pattā,
yācanti abhayadakkhiṇaṁ;
Kāmaṅkaro hi te dātuṁ,
bhayassa abhayassa vā’ti.
3. ‘Isīnaṁ abhayaṁ natthi,
duṭṭhānaṁ sakkasevinaṁ;
Abhayaṁ yācamānānaṁ,
bhayameva dadāmi vo’ti.
4. ‘Abhayaṁ yācamānānaṁ,
bhayameva dadāsi no;
Paṭiggaṇhāma te etaṁ,
akkhayaṁ hotu te bhayaṁ.
5. Yādisaṁ vapate bījaṁ,
tādisaṁ harate phalaṁ;
Kalyāṇakārī kalyāṇaṁ,
pāpakārī ca pāpakaṁ;
Pavuttaṁ tāta te bījaṁ,
phalaṁ paccanubhossasī’ti.
6. Atha kho, bhikkhave, te isayo sīlavanto kalyāṇadhammā sambaraṁ asurindaṁ abhisapitvā—seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya, pasāritaṁ vā bāhaṁ samiñjeyya; evameva—sambarassa asurindassa sammukhe antarahitā samuddatīre paṇṇakuṭīsu pāturahesuṁ.
Atha kho, bhikkhave, sambaro asurindo tehi isīhi sīlavantehi kalyāṇadhammehi abhisapito rattiyā sudaṁ tikkhattuṁ ubbijjī”ti.
Paṭhamo vaggo.
7. Tassuddānaṁ
Suvīraṁ susīmañceva,
dhajaggaṁ vepacittino;
Subhāsitaṁ jayañceva,
kulāvakaṁ nadubbhiyaṁ;
Verocana asurindo,
isayo araññakañceva;
Isayo ca samuddakāti.
11.11 Vatapadasutta
1. Sāvatthiyaṁ.
yāvajīvaṁ akkodhano assaṁ—sacepi me kodho uppajjeyya, khippameva naṁ paṭivineyyanti.
Sakkassa, bhikkhave, devānamindassa pubbe manussabhūtassa imāni satta vatapadāni samattāni samādinnāni ahesuṁ, yesaṁ samādinnattā sakko sakkattaṁ ajjhagāti.
“Sakkassa, bhikkhave, devānamindassa pubbe manussabhūtassa satta vatapadāni samattāni samādinnāni ahesuṁ, yesaṁ samādinnattā sakko sakkattaṁ ajjhagā. Katamāni satta vatapadāni?
Yāvajīvaṁ mātāpettibharo assaṁ,
yāvajīvaṁ kule jeṭṭhāpacāyī assaṁ,
yāvajīvaṁ saṇhavāco assaṁ,
yāvajīvaṁ apisuṇavāco assaṁ,
yāvajīvaṁ vigatamalamaccherena cetasā agāraṁ ajjhāvaseyyaṁ muttacāgo payatapāṇi vossaggarato yācayogo dānasaṁvibhāgarato,
yāvajīvaṁ saccavāco assaṁ,
Mātāpettibharaṁ jantuṁ,
kule jeṭṭhāpacāyinaṁ;
Saṇhaṁ sakhilasambhāsaṁ,
pesuṇeyyappahāyinaṁ.
3. Maccheravinaye yuttaṁ,
saccaṁ kodhābhibhuṁ naraṁ;
Taṁ ve devā tāvatiṁsā,
āhu sappuriso itī”ti.
11.12 Sakkanāmasutta
1. Sāvatthiyaṁ jetavane. Tatra kho bhagavā bhikkhū etadavoca:
“sakko, bhikkhave, devānamindo pubbe manussabhūto samāno magho nāma māṇavo ahosi, tasmā maghavāti vuccati.
10. Maccheravinaye yuttaṁ,
saccaṁ kodhābhibhuṁ naraṁ;
Taṁ ve devā tāvatiṁsā,
āhu sappuriso itī”ti.
2. Sakko, bhikkhave, devānamindo pubbe manussabhūto samāno pure dānaṁ adāsi, tasmā purindadoti vuccati.
3. Sakko, bhikkhave, devānamindo pubbe manussabhūto samāno sakkaccaṁ dānaṁ adāsi, tasmā sakkoti vuccati.
4. Sakko, bhikkhave, devānamindo pubbe manussabhūto samāno āvasathaṁ adāsi, tasmā vāsavoti vuccati.
5. Sakko, bhikkhave, devānamindo sahassampi atthānaṁ muhuttena cinteti, tasmā sahassakkhoti vuccati.
6. Sakkassa, bhikkhave, devānamindassa sujā nāma asurakaññā pajāpati, tasmā sujampatīti vuccati.
7. Sakko, bhikkhave, devānamindo devānaṁ tāvatiṁsānaṁ issariyādhipaccaṁ rajjaṁ kāreti, tasmā devānamindoti vuccati.
8. Sakkassa, bhikkhave, devānamindassa pubbe manussabhūtassa satta vatapadāni samattāni samādinnāni ahesuṁ, yesaṁ samādinnattā sakko sakkattaṁ ajjhagā. Sakkassa, bhikkhave, devānamindassa pubbe manussabhūtassa imāni satta vatapadāni samattāni samādinnāni ahesuṁ, yesaṁ samādinnattā sakko sakkattaṁ ajjhagāti.
Katamāni satta vatapadāni?
Yāvajīvaṁ mātāpettibharo assaṁ, yāvajīvaṁ kule jeṭṭhāpacāyī assaṁ, yāvajīvaṁ saṇhavāco assaṁ, yāvajīvaṁ apisuṇavāco assaṁ, yāvajīvaṁ vigatamalamaccherena cetasā agāraṁ ajjhāvaseyyaṁ muttacāgo payatapāṇi vossaggarato yācayogo dānasaṁvibhāgarato, yāvajīvaṁ saccavāco assaṁ, yāvajīvaṁ akkodhano assaṁ—sacepi me kodho uppajjeyya, khippameva naṁ paṭivineyyanti.
9. Mātāpettibharaṁ jantuṁ,
kule jeṭṭhāpacāyinaṁ;
Saṇhaṁ sakhilasambhāsaṁ,
pesuṇeyyappahāyinaṁ.
11.13 Mahālisutta
1. Evaṁ me sutaṁ—ekaṁ samayaṁ bhagavā vesāliyaṁ viharati mahāvane kūṭāgārasālāyaṁ.
Atha kho mahāli licchavī yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho mahāli licchavī bhagavantaṁ etadavoca: Sakko, mahāli, devānamindo sahassampi atthānaṁ muhuttena cinteti, tasmā sahassakkhoti vuccati.
11. Sakkassa, mahāli, devānamindassa sujā nāma asurakaññā pajāpati, tasmā sujampatīti vuccati.
12. Sakko, mahāli, devānamindo devānaṁ tāvatiṁsānaṁ issariyādhipaccaṁ rajjaṁ kāreti, tasmā devānamindoti vuccati.
13. Sakkassa, mahāli, devānamindassa pubbe manussabhūtassa satta vatapadāni samattāni samādinnāni ahesuṁ, yesaṁ samādinnattā sakko sakkattaṁ ajjhagā. Sakkassa, mahāli, devānamindassa pubbe manussabhūtassa imāni satta vatapadāni samattāni samādinnāni ahesuṁ, yesaṁ samādinnattā sakko sakkattaṁ ajjhagāti.
Katamāni satta vatapadāni?
Yāvajīvaṁ mātāpettibharo assaṁ, yāvajīvaṁ kule jeṭṭhāpacāyī assaṁ, yāvajīvaṁ saṇhavāco assaṁ, yāvajīvaṁ apisuṇavāco assaṁ, yāvajīvaṁ vigatamalamaccherena cetasā agāraṁ ajjhāvaseyyaṁ muttacāgo payatapāṇi vossaggarato yācayogo dānasaṁvibhāgarato, yāvajīvaṁ saccavāco assaṁ, yāvajīvaṁ akkodhano assaṁ—sacepi me kodho uppajjeyya, khippameva naṁ paṭivineyyanti.
14. Mātāpettibharaṁ jantuṁ,
kule jeṭṭhāpacāyinaṁ;
Saṇhaṁ sakhilasambhāsaṁ,
pesuṇeyyappahāyinaṁ.
15. Maccheravinaye yuttaṁ,
saccaṁ kodhābhibhuṁ naraṁ;
Taṁ ve devā tāvatiṁsā,
āhu sappuriso itī”ti.
2. “Diṭṭho kho, bhante, bhagavatā sakko devānamindo”ti?
3. “Diṭṭho kho me, mahāli, sakko devānamindo”ti.
4. “So hi nūna, bhante, sakkapatirūpako bhavissati. Duddaso hi, bhante, sakko devānamindo”ti.
5. “Sakkañca khvāhaṁ, mahāli, pajānāmi sakkakaraṇe ca dhamme, yesaṁ dhammānaṁ samādinnattā sakko sakkattaṁ ajjhagā, tañca pajānāmi.
6. Sakko, mahāli, devānamindo pubbe manussabhūto samāno magho nāma māṇavo ahosi, tasmā maghavāti vuccati.
7. Sakko, mahāli, devānamindo pubbe manussabhūto samāno sakkaccaṁ dānaṁ adāsi, tasmā sakkoti vuccati.
8. Sakko, mahāli, devānamindo pubbe manussabhūto samāno pure dānaṁ adāsi, tasmā purindadoti vuccati.
9. Sakko, mahāli, devānamindo pubbe manussabhūto samāno āvasathaṁ adāsi, tasmā vāsavoti vuccati.
11.14 Daliddasutta
1. Ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe. Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi: “bhikkhavo”ti.
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ. Bhagavā etadavoca:
2. “Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, aññataro puriso imasmiṁyeva rājagahe manussadaliddo ahosi manussakapaṇo manussavarāko. So tathāgatappavedite dhammavinaye saddhaṁ samādiyi, sīlaṁ samādiyi, sutaṁ samādiyi, cāgaṁ samādiyi, paññaṁ samādiyi. So tathāgatappavedite dhammavinaye saddhaṁ samādiyitvā sīlaṁ samādiyitvā sutaṁ samādiyitvā cāgaṁ samādiyitvā paññaṁ samādiyitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajji devānaṁ tāvatiṁsānaṁ sahabyataṁ. So aññe deve atirocati vaṇṇena ceva yasasā ca.
Tatra sudaṁ, bhikkhave, devā tāvatiṁsā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti: ‘acchariyaṁ vata bho, abbhutaṁ vata bho. Ayañhi devaputto pubbe manussabhūto samāno manussadaliddo ahosi manussakapaṇo manussavarāko; so kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapanno devānaṁ tāvatiṁsānaṁ sahabyataṁ. So aññe deve atirocati vaṇṇena ceva yasasā cā’ti.
3. Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo deve tāvatiṁse āmantesi: ‘mā kho tumhe, mārisā, etassa devaputtassa ujjhāyittha. Eso kho, mārisā, devaputto pubbe manussabhūto samāno tathāgatappavedite dhammavinaye saddhaṁ samādiyi, sīlaṁ samādiyi, sutaṁ samādiyi, cāgaṁ samādiyi, paññaṁ samādiyi. So tathāgatappavedite dhammavinaye saddhaṁ samādiyitvā sīlaṁ samādiyitvā sutaṁ samādiyitvā cāgaṁ samādiyitvā paññaṁ samādiyitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapanno devānaṁ tāvatiṁsānaṁ sahabyataṁ. So aññe deve atirocati vaṇṇena ceva yasasā cā’ti.
Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo deve tāvatiṁse anunayamāno tāyaṁ velāyaṁ imā gāthāyo abhāsi:
4. ‘Yassa saddhā tathāgate,
acalā suppatiṭṭhitā;
Sīlañca yassa kalyāṇaṁ,
ariyakantaṁ pasaṁsitaṁ.
5. Saṅghe pasādo yassatthi,
ujubhūtañca dassanaṁ;
Adaliddoti taṁ āhu,
amoghaṁ tassa jīvitaṁ.
6. Tasmā saddhañca sīlañca,
pasādaṁ dhammadassanaṁ;
Anuyuñjetha medhāvī,
saraṁ buddhāna sāsanan’”ti.
11.15 Rāmaṇeyyakasutta
1. Sāvatthiyaṁ jetavane.
Atha kho sakko devānamindo yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhito kho sakko devānamindo bhagavantaṁ etadavoca: “kiṁ nu kho, bhante, bhūmirāmaṇeyyakan”ti?
2. “Ārāmacetyā vanacetyā,
pokkharañño sunimmitā;
Manussarāmaṇeyyassa,
kalaṁ nāgghanti soḷasiṁ.
3. Gāme vā yadi vāraññe,
Ninne vā yadi vā thale;
Yattha arahanto viharanti,
Taṁ bhūmirāmaṇeyyakan”ti.
11.16 Yajamānasutta
1. Ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati gijjhakūṭe pabbate.
Atha kho sakko devānamindo yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhito kho sakko devānamindo bhagavantaṁ gāthāya ajjhabhāsi:
2. “Yajamānānaṁ manussānaṁ,
puññapekkhāna pāṇinaṁ;
Karotaṁ opadhikaṁ puññaṁ,
kattha dinnaṁ mahapphalan”ti.
3. “Cattāro ca paṭipannā,
cattāro ca phale ṭhitā;
Esa saṅgho ujubhūto,
paññāsīlasamāhito.
4. Yajamānānaṁ manussānaṁ,
Puññapekkhāna pāṇinaṁ;
Karotaṁ opadhikaṁ puññaṁ,
Saṅghe dinnaṁ mahapphalan”ti.
11.17 Buddhavandanāsutta
1. Sāvatthiyaṁ jetavane.
Tena kho pana samayena bhagavā divāvihāragato hoti paṭisallīno. Atha kho sakko ca devānamindo brahmā ca sahampati yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā paccekaṁ dvārabāhaṁ nissāya aṭṭhaṁsu.
Atha kho sakko devānamindo bhagavato santike imaṁ gāthaṁ abhāsi:
2. “Uṭṭhehi vīra vijitasaṅgāma,
Pannabhāra anaṇa vicara loke;
Cittañca te suvimuttaṁ,
Cando yathā pannarasāya rattin”ti.
3. “Na kho, devānaminda, tathāgatā evaṁ vanditabbā. Evañca kho, devānaminda, tathāgatā vanditabbā:
4. ‘Uṭṭhehi vīra vijitasaṅgāma,
Satthavāha anaṇa vicara loke;
Desassu bhagavā dhammaṁ,
Aññātāro bhavissantī’”ti.
11.18 Gahaṭṭhavandanāsutta
1. Sāvatthiyaṁ.
Tatra …pe… etadavoca:
“bhūtapubbaṁ, bhikkhave, sakko devānamindo mātaliṁ saṅgāhakaṁ āmantesi: ‘yojehi, samma mātali, sahassayuttaṁ ājaññarathaṁ. Uyyānabhūmiṁ gacchāma subhūmiṁ dassanāyā’ti.
‘Evaṁ, bhaddantavā’ti kho, bhikkhave, mātali saṅgāhako sakkassa devānamindassa paṭissutvā sahassayuttaṁ ājaññarathaṁ yojetvā sakkassa devānamindassa paṭivedesi: ‘yutto kho te, mārisa, sahassayutto ājaññaratho. Yassadāni kālaṁ maññasī’ti.
Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo vejayantapāsādā orohanto añjaliṁ katvā sudaṁ puthuddisā namassati.
Atha kho, bhikkhave, mātali saṅgāhako sakkaṁ devānamindaṁ gāthāya ajjhabhāsi:
2. ‘Taṁ namassanti tevijjā,
sabbe bhummā ca khattiyā;
Cattāro ca mahārājā,
tidasā ca yasassino;
Atha ko nāma so yakkho,
yaṁ tvaṁ sakka namassasī’ti.
3. ‘Maṁ namassanti tevijjā,
sabbe bhummā ca khattiyā;
Cattāro ca mahārājā,
tidasā ca yasassino.
4. Ahañca sīlasampanne,
cirarattasamāhite;
Sammāpabbajite vande,
brahmacariyaparāyane.
5. Ye gahaṭṭhā puññakarā,
sīlavanto upāsakā;
Dhammena dāraṁ posenti,
te namassāmi mātalī’ti.
6. ‘Seṭṭhā hi kira lokasmiṁ,
ye tvaṁ sakka namassasi;
Ahampi te namassāmi,
ye namassasi vāsavā’ti.
7. Idaṁ vatvāna maghavā,
devarājā sujampati;
Puthuddisā namassitvā,
pamukho rathamāruhī”ti.
11.19 Satthāravandanāsutta
1. Sāvatthiyaṁ jetavane.
“Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, sakko devānamindo mātaliṁ saṅgāhakaṁ āmantesi: ‘yojehi, samma mātali, sahassayuttaṁ ājaññarathaṁ, uyyānabhūmiṁ gacchāma subhūmiṁ dassanāyā’ti.
‘Evaṁ, bhaddantavā’ti kho, bhikkhave, mātali saṅgāhako sakkassa devānamindassa paṭissutvā sahassayuttaṁ ājaññarathaṁ yojetvā sakkassa devānamindassa paṭivedesi: ‘yutto kho te, mārisa, sahassayutto ājaññaratho. Yassadāni kālaṁ maññasī’ti.
Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo vejayantapāsādā orohanto añjaliṁ katvā sudaṁ bhagavantaṁ namassati.
Atha kho, bhikkhave, mātali saṅgāhako sakkaṁ devānamindaṁ gāthāya ajjhabhāsi:
2. ‘Yañhi devā manussā ca,
taṁ namassanti vāsava;
Atha ko nāma so yakkho,
yaṁ tvaṁ sakka namassasī’ti.
3. ‘Yo idha sammāsambuddho,
asmiṁ loke sadevake;
Anomanāmaṁ satthāraṁ,
taṁ namassāmi mātali.
4. Yesaṁ rāgo ca doso ca,
avijjā ca virājitā;
Khīṇāsavā arahanto,
te namassāmi mātali.
5. Ye rāgadosavinayā,
avijjāsamatikkamā;
Sekkhā apacayārāmā,
appamattānusikkhare;
Te namassāmi mātalī’ti.
6. ‘Seṭṭhā hi kira lokasmiṁ,
ye tvaṁ sakka namassasi;
Ahampi te namassāmi,
ye namassasi vāsavā’ti.
7. Idaṁ vatvāna maghavā,
devarājā sujampati;
Bhagavantaṁ namassitvā,
pamukho rathamāruhī”ti.
11.20 Saṅghavandanāsutta
1. Sāvatthiyaṁ jetavane. Tatra kho …pe… etadavoca:
“bhūtapubbaṁ, bhikkhave, sakko devānamindo mātaliṁ saṅgāhakaṁ āmantesi: ‘yojehi, samma mātali, sahassayuttaṁ ājaññarathaṁ, uyyānabhūmiṁ gacchāma subhūmiṁ dassanāyā’ti.
‘Evaṁ, bhaddantavā’ti kho, bhikkhave, mātali saṅgāhako sakkassa devānamindassa paṭissutvā, sahassayuttaṁ ājaññarathaṁ yojetvā sakkassa devānamindassa paṭivedesi: ‘yutto kho te, mārisa, sahassayutto ājaññaratho, yassadāni kālaṁ maññasī’ti.
Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo vejayantapāsādā orohanto añjaliṁ katvā sudaṁ bhikkhusaṅghaṁ namassati.
Atha kho, bhikkhave, mātali saṅgāhako sakkaṁ devānamindaṁ gāthāya ajjhabhāsi:
10. Tassuddānaṁ
Devā pana tayo vuttā,
daliddañca rāmaṇeyyakaṁ;
Yajamānañca vandanā,
tayo sakkanamassanāti.
2. ‘Tañhi ete namasseyyuṁ,
pūtidehasayā narā;
Nimuggā kuṇapamhete,
khuppipāsasamappitā.
3. Kiṁ nu tesaṁ pihayasi,
anāgārāna vāsava;
Ācāraṁ isinaṁ brūhi,
taṁ suṇoma vaco tavā’ti.
4. ‘Etaṁ tesaṁ pihayāmi,
anāgārāna mātali;
Yamhā gāmā pakkamanti,
anapekkhā vajanti te.
5. Na tesaṁ koṭṭhe openti,
na kumbhi na kaḷopiyaṁ;
Paraniṭṭhitamesānā,
tena yāpenti subbatā.
6. Sumantamantino dhīrā,
tuṇhībhūtā samañcarā;
Devā viruddhā asurehi,
puthu maccā ca mātali.
7. Aviruddhā viruddhesu,
attadaṇḍesu nibbutā;
Sādānesu anādānā,
te namassāmi mātalī’ti.
8. ‘Seṭṭhā hi kira lokasmiṁ,
ye tvaṁ sakka namassasi;
Ahampi te namassāmi,
ye namassasi vāsavā’”ti.
9. Idaṁ vatvāna maghavā,
devarājā sujampati;
Bhikkhusaṅghaṁ namassitvā,
pamukho rathamāruhīti.
Dutiyo vaggo.
11.21 Chetvāsutta
1. Sāvatthiyaṁ jetavane.
Atha kho sakko devānamindo yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhito kho sakko devānamindo bhagavantaṁ gāthāya ajjhabhāsi:
2. “Kiṁsu chetvā sukhaṁ seti,
kiṁsu chetvā na socati;
Kissassu ekadhammassa,
vadhaṁ rocesi gotamā”ti.
3. “Kodhaṁ chetvā sukhaṁ seti,
kodhaṁ chetvā na socati;
Kodhassa visamūlassa,
madhuraggassa vāsava;
Vadhaṁ ariyā pasaṁsanti,
tañhi chetvā na socatī”ti.
11.22 Dubbaṇṇiyasutta
1. Sāvatthiyaṁ jetavane. Tatra kho …pe… etadavoca:
“bhūtapubbaṁ, bhikkhave, aññataro yakkho dubbaṇṇo okoṭimako sakkassa devānamindassa āsane nisinno ahosi.
Tatra sudaṁ, bhikkhave, devā tāvatiṁsā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti: ‘acchariyaṁ vata bho, abbhutaṁ vata bho. Ayaṁ yakkho dubbaṇṇo okoṭimako sakkassa devānamindassa āsane nisinno’ti. Yathā yathā kho, bhikkhave, devā tāvatiṁsā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti tathā tathā so yakkho abhirūpataro ceva hoti dassanīyataro ca pāsādikataro ca.
2. Atha kho, bhikkhave, devā tāvatiṁsā yena sakko devānamindo tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā sakkaṁ devānamindaṁ etadavocuṁ: ‘idha te, mārisa, aññataro yakkho dubbaṇṇo okoṭimako sakkassa devānamindassa āsane nisinno. Tatra sudaṁ, mārisa, devā tāvatiṁsā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti: “acchariyaṁ vata bho, abbhutaṁ vata bho. Ayaṁ yakkho dubbaṇṇo okoṭimako sakkassa devānamindassa āsane nisinno”ti. Yathā yathā kho, mārisa, devā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti tathā tathā so yakkho abhirūpataro ceva hoti dassanīyataro ca pāsādikataro cāti. So hi nūna, mārisa, kodhabhakkho yakkho bhavissatī’ti.
3. Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo yena so kodhabhakkho yakkho tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā dakkhiṇajāṇumaṇḍalaṁ pathaviyaṁ nihantvā yena so kodhabhakkho yakkho tenañjaliṁ paṇāmetvā tikkhattuṁ nāmaṁ sāveti: ‘sakkohaṁ, mārisa, devānamindo, sakkohaṁ, mārisa, devānamindo’ti. Yathā yathā kho, bhikkhave, sakko devānamindo nāmaṁ sāvesi tathā tathā so yakkho dubbaṇṇataro ceva ahosi okoṭimakataro ca. Dubbaṇṇataro ceva hutvā okoṭimakataro ca tatthevantaradhāyīti.
Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo sake āsane nisīditvā deve tāvatiṁse anunayamāno tāyaṁ velāyaṁ imā gāthāyo abhāsi:
4. ‘Na sūpahatacittomhi,
nāvattena suvānayo;
Na vo cirāhaṁ kujjhāmi,
kodho mayi nāvatiṭṭhati.
5. Kuddhāhaṁ na pharusaṁ brūmi,
Na ca dhammāni kittaye;
Sanniggaṇhāmi attānaṁ,
Sampassaṁ atthamattano’”ti.
11.23 Sambarimāyāsutta
1. Sāvatthiyaṁ …pe…
Atha kho, bhikkhave, vepacitti asurindo asure paṭipucchi: ‘vācemahaṁ, mārisā, sakkaṁ devānamindaṁ sambarimāyan’ti?
‘Mā kho tvaṁ, mārisa, vācesi sakkaṁ devānamindaṁ sambarimāyan’ti.
Atha kho, bhikkhave, vepacitti asurindo sakkaṁ devānamindaṁ gāthāya ajjhabhāsi:
bhagavā etadavoca:
“bhūtapubbaṁ, bhikkhave, vepacitti asurindo ābādhiko ahosi dukkhito bāḷhagilāno. Atha kho, bhikkhave, sakko devānamindo yena vepacitti asurindo tenupasaṅkami gilānapucchako.
Addasā kho, bhikkhave, vepacitti asurindo sakkaṁ devānamindaṁ dūratova āgacchantaṁ. Disvāna sakkaṁ devānamindaṁ etadavoca: ‘tikiccha maṁ, devānamindā’ti.
‘Vācehi maṁ, vepacitti, sambarimāyan’ti.
‘Na tāvāhaṁ vācemi, yāvāhaṁ, mārisa, asure paṭipucchāmī’ti.
2. ‘Māyāvī maghavā sakka,
devarāja sujampati;
Upeti nirayaṁ ghoraṁ,
sambarova sataṁ saman’”ti.
11.24 Accayasutta
1. Sāvatthiyaṁ …pe… ārāme.
Tena kho pana samayena dve bhikkhū sampayojesuṁ. Tatreko bhikkhu accasarā. Atha kho so bhikkhu tassa bhikkhuno santike accayaṁ accayato deseti; so bhikkhu nappaṭiggaṇhāti. Atha kho sambahulā bhikkhū yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū bhagavantaṁ etadavocuṁ: “idha, bhante, dve bhikkhū sampayojesuṁ, tatreko bhikkhu accasarā. Atha kho so, bhante, bhikkhu tassa bhikkhuno santike accayaṁ accayato deseti, so bhikkhu nappaṭiggaṇhātī”ti.
2. “Dveme, bhikkhave, bālā. Yo ca accayaṁ accayato na passati, yo ca accayaṁ desentassa yathādhammaṁ nappaṭiggaṇhāti—ime kho, bhikkhave, dve bālā.
Dveme, bhikkhave, paṇḍitā. Yo ca accayaṁ accayato passati, yo ca accayaṁ desentassa yathādhammaṁ paṭiggaṇhāti—ime kho, bhikkhave, dve paṇḍitā.
3. Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, sakko devānamindo sudhammāyaṁ sabhāyaṁ deve tāvatiṁse anunayamāno tāyaṁ velāyaṁ imaṁ gāthaṁ abhāsi:
4. ‘Kodho vo vasamāyātu,
Mā ca mittehi vo jarā;
Agarahiyaṁ mā garahittha,
Mā ca bhāsittha pesuṇaṁ;
Atha pāpajanaṁ kodho,
Pabbatovābhimaddatī’”ti.
11.25 Akkodhasutta
1. Evaṁ me sutaṁ—ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
Tatra kho bhagavā bhikkhū …pe… bhagavā etadavoca:
“bhūtapubbaṁ, bhikkhave, sakko devānamindo sudhammāyaṁ sabhāyaṁ deve tāvatiṁse anunayamāno tāyaṁ velāyaṁ imaṁ gāthaṁ abhāsi:
2. ‘Mā vo kodho ajjhabhavi,
mā ca kujjhittha kujjhataṁ;
Akkodho avihiṁsā ca,
ariyesu ca paṭipadā;
Atha pāpajanaṁ kodho,
pabbatovābhimaddatī’”ti.
Tatiyo vaggo.
3. Tassuddānaṁ
Chetvā dubbaṇṇiya māyā,
accayena akodhano;
Desitaṁ buddhaseṭṭhena,
idañhi sakkapañcakanti.
Sakkasaṁyuttaṁ samattaṁ.
Sagāthāvaggo paṭhamo.
4. Tassuddānaṁ
Devatā devaputto ca,
rājā māro ca bhikkhunī;
Brahmā brāhmaṇa vaṅgīso,
vanayakkhena vāsavoti.
Sagāthāvaggasaṁyuttapāḷi niṭṭhitā.