SN 8. Vaṅgīsasaṁyutta
Saṁyutta Nikāya 8.1
8.1 Nikkhantasutta
1. Evaṁ me sutaṁ—Atha kho āyasmā vaṅgīso attanāva attano anabhiratiṁ vinodetvā abhiratiṁ uppādetvā tāyaṁ velāyaṁ imā gāthāyo abhāsi:
ekaṁ samayaṁ āyasmā vaṅgīso āḷaviyaṁ viharati aggāḷave cetiye āyasmatā nigrodhakappena upajjhāyena saddhiṁ.
Tena kho pana samayena āyasmā vaṅgīso navako hoti acirapabbajito ohiyyako vihārapālo.
Atha kho sambahulā itthiyo samalaṅkaritvā yena aggāḷavako ārāmo tenupasaṅkamiṁsu vihārapekkhikāyo. Atha kho āyasmato vaṅgīsassa tā itthiyo disvā anabhirati uppajjati, rāgo cittaṁ anuddhaṁseti.
Atha kho āyasmato vaṅgīsassa etadahosi: “alābhā vata me, na vata me lābhā; dulladdhaṁ vata me, na vata me suladdhaṁ; yassa me anabhirati uppannā, rāgo cittaṁ anuddhaṁseti, taṁ kutettha labbhā, yaṁ me paro anabhiratiṁ vinodetvā abhiratiṁ uppādeyya. Yannūnāhaṁ attanāva attano anabhiratiṁ vinodetvā abhiratiṁ uppādeyyan”ti.
2. “Nikkhantaṁ vata maṁ santaṁ,
agārasmānagāriyaṁ;
Vitakkā upadhāvanti,
pagabbhā kaṇhato ime.
3. Uggaputtā mahissāsā,
sikkhitā daḷhadhammino;
Samantā parikireyyuṁ,
sahassaṁ apalāyinaṁ.
4. Sacepi etato bhiyyo,
āgamissanti itthiyo;
Neva maṁ byādhayissanti,
dhamme samhi patiṭṭhitaṁ.
5. Sakkhī hi me sutaṁ etaṁ,
buddhassādiccabandhuno;
Nibbānagamanaṁ maggaṁ,
tattha me nirato mano.
6. Evañce maṁ viharantaṁ,
pāpima upagacchasi;
Tathā maccu karissāmi,
na me maggampi dakkhasī”ti.
8.2 Aratīsutta
1. Ekaṁ samayaṁ …pe… āyasmā vaṅgīso āḷaviyaṁ viharati aggāḷave cetiye āyasmatā nigrodhakappena upajjhāyena saddhiṁ.
Tena kho pana samayena āyasmā nigrodhakappo pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto vihāraṁ pavisati, sāyaṁ vā nikkhamati aparajju vā kāle.
Tena kho pana samayena āyasmato vaṅgīsassa anabhirati uppannā hoti, rāgo cittaṁ anuddhaṁseti.
Atha kho āyasmato vaṅgīsassa etadahosi: “alābhā vata me, na vata me lābhā; dulladdhaṁ vata me, na vata me suladdhaṁ; yassa me anabhirati uppannā, rāgo cittaṁ anuddhaṁseti; taṁ kutettha labbhā, yaṁ me paro anabhiratiṁ vinodetvā abhiratiṁ uppādeyya. Yannūnāhaṁ attanāva attano anabhiratiṁ vinodetvā abhiratiṁ uppādeyyan”ti.
Atha kho āyasmā vaṅgīso attanāva attano anabhiratiṁ vinodetvā abhiratiṁ uppādetvā tāyaṁ velāyaṁ imā gāthāyo abhāsi:
2. “Aratiñca ratiñca pahāya,
Sabbaso gehasitañca vitakkaṁ;
Vanathaṁ na kareyya kuhiñci,
Nibbanatho arato sa hi bhikkhu.
3. Yamidha pathaviñca vehāsaṁ,
Rūpagatañca jagatogadhaṁ;
Kiñci parijīyati sabbamaniccaṁ,
Evaṁ samecca caranti mutattā.
4. Upadhīsu janā gadhitāse,
Diṭṭhasute paṭighe ca mute ca;
Ettha vinodaya chandamanejo,
Yo ettha na limpati taṁ munimāhu.
5. Atha saṭṭhinissitā savitakkā,
Puthū janatāya adhammā niviṭṭhā;
Na ca vaggagatassa kuhiñci,
No pana duṭṭhullabhāṇī sa bhikkhu.
6. Dabbo cirarattasamāhito,
Akuhako nipako apihālu;
Santaṁ padaṁ ajjhagamā muni paṭicca,
Parinibbuto kaṅkhati kālan”ti.
8.3 Pesalasutta
1. Ekaṁ samayaṁ āyasmā vaṅgīso āḷaviyaṁ viharati aggāḷave cetiye āyasmatā nigrodhakappena upajjhāyena saddhiṁ.
Tena kho pana samayena āyasmā vaṅgīso attano paṭibhānena aññe pesale bhikkhū atimaññati.
Atha kho āyasmato vaṅgīsassa etadahosi: “alābhā vata me, na vata me lābhā; dulladdhaṁ vata me, na vata me suladdhaṁ; yvāhaṁ attano paṭibhānena aññe pesale bhikkhū atimaññāmī”ti.
Atha kho āyasmā vaṅgīso attanāva attano vippaṭisāraṁ uppādetvā tāyaṁ velāyaṁ imā gāthāyo abhāsi:
2. “Mānaṁ pajahassu gotama,
Mānapathañca pajahassu;
Asesaṁ mānapathasmiṁ,
Samucchito vippaṭisārīhuvā cirarattaṁ.
3. Makkhena makkhitā pajā,
Mānahatā nirayaṁ papatanti;
Socanti janā cirarattaṁ,
Mānahatā nirayaṁ upapannā.
4. Na hi socati bhikkhu kadāci,
Maggajino sammāpaṭipanno;
Kittiñca sukhañca anubhoti,
Dhammadasoti tamāhu pahitattaṁ.
5. Tasmā akhilodha padhānavā,
Nīvaraṇāni pahāya visuddho;
Mānañca pahāya asesaṁ,
Vijjāyantakaro samitāvī”ti.
8.4 Ānandasutta
1. Ekaṁ samayaṁ āyasmā ānando sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
Atha kho āyasmā ānando pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṁ piṇḍāya pāvisi āyasmatā vaṅgīsena pacchāsamaṇena.
Tena kho pana samayena āyasmato vaṅgīsassa anabhirati uppannā hoti, rāgo cittaṁ anuddhaṁseti. Atha kho āyasmā vaṅgīso āyasmantaṁ ānandaṁ gāthāya ajjhabhāsi:
2. “Kāmarāgena ḍayhāmi,
cittaṁ me pariḍayhati;
Sādhu nibbāpanaṁ brūhi,
anukampāya gotamā”ti.
3. “Saññāya vipariyesā,
cittaṁ te pariḍayhati;
Nimittaṁ parivajjehi,
subhaṁ rāgūpasaṁhitaṁ.
4. Saṅkhāre parato passa,
dukkhato mā ca attato;
Nibbāpehi mahārāgaṁ,
mā ḍayhittho punappunaṁ.
5. Asubhāya cittaṁ bhāvehi,
ekaggaṁ susamāhitaṁ;
Sati kāyagatā tyatthu,
nibbidābahulo bhava.
6. Animittañca bhāvehi,
mānānusayamujjaha;
Tato mānābhisamayā,
upasanto carissasī”ti.
8.5 Subhāsitasutta
1. Sāvatthinidānaṁ.
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi: “bhikkhavo”ti.
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ. Bhagavā etadavoca:
2. “Catūhi, bhikkhave, aṅgehi samannāgatā vācā subhāsitā hoti, no dubbhāsitā; anavajjā ca ananuvajjā ca viññūnaṁ. Katamehi catūhi? Idha, bhikkhave, bhikkhu subhāsitaṁyeva bhāsati no dubbhāsitaṁ, dhammaṁyeva bhāsati no adhammaṁ, piyaṁyeva bhāsati no appiyaṁ, saccaṁyeva bhāsati no alikaṁ. Imehi kho, bhikkhave, catūhi aṅgehi samannāgatā vācā subhāsitā hoti, no dubbhāsitā, anavajjā ca ananuvajjā ca viññūnan”ti.
Idamavoca bhagavā. Idaṁ vatvāna sugato athāparaṁ etadavoca satthā:
3. “Subhāsitaṁ uttamamāhu santo,
Dhammaṁ bhaṇe nādhammaṁ taṁ dutiyaṁ;
Piyaṁ bhaṇe nāppiyaṁ taṁ tatiyaṁ,
Saccaṁ bhaṇe nālikaṁ taṁ catutthan”ti.
4. Atha kho āyasmā vaṅgīso uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā bhagavantaṁ etadavoca: “paṭibhāti maṁ, bhagavā, paṭibhāti maṁ, sugatā”ti.
“Paṭibhātu taṁ, vaṅgīsā”ti bhagavā avoca.
Atha kho āyasmā vaṅgīso bhagavantaṁ sammukhā sāruppāhi gāthāhi abhitthavi:
5. “Tameva vācaṁ bhāseyya,
yāyattānaṁ na tāpaye;
Pare ca na vihiṁseyya,
sā ve vācā subhāsitā.
6. Piyavācaṁva bhāseyya,
yā vācā paṭinanditā;
Yaṁ anādāya pāpāni,
paresaṁ bhāsate piyaṁ.
7. Saccaṁ ve amatā vācā,
esa dhammo sanantano;
Sacce atthe ca dhamme ca,
āhu santo patiṭṭhitā.
8. Yaṁ buddho bhāsate vācaṁ,
khemaṁ nibbānapattiyā;
Dukkhassantakiriyāya,
sā ve vācānamuttamā”ti.
8.6 Sāriputtasutta
1. Ekaṁ samayaṁ āyasmā sāriputto sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
Tena kho pana samayena āyasmā sāriputto bhikkhū dhammiyā kathāya sandasseti samādapeti samuttejeti sampahaṁseti poriyā vācāya vissaṭṭhāya anelagalāya atthassa viññāpaniyā. Te ca bhikkhū aṭṭhiṁ katvā manasi katvā sabbacetasā samannāharitvā ohitasotā dhammaṁ suṇanti.
Atha kho āyasmato vaṅgīsassa etadahosi: “ayaṁ kho āyasmā sāriputto bhikkhū dhammiyā kathāya sandasseti samādapeti samuttejeti sampahaṁseti poriyā vācāya vissaṭṭhāya anelagalāya atthassa viññāpaniyā. Te ca bhikkhū aṭṭhiṁ katvā manasi katvā sabbacetasā samannāharitvā ohitasotā dhammaṁ suṇanti. Yannūnāhaṁ āyasmantaṁ sāriputtaṁ sammukhā sāruppāhi gāthāhi abhitthaveyyan”ti.
2. Atha kho āyasmā vaṅgīso uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā yenāyasmā sāriputto tenañjaliṁ paṇāmetvā āyasmantaṁ sāriputtaṁ etadavoca: “paṭibhāti maṁ, āvuso sāriputta, paṭibhāti maṁ, āvuso sāriputtā”ti.
“Paṭibhātu taṁ, āvuso vaṅgīsā”ti.
Atha kho āyasmā vaṅgīso āyasmantaṁ sāriputtaṁ sammukhā sāruppāhi gāthāhi abhitthavi:
3. “Gambhīrapañño medhāvī,
maggāmaggassa kovido;
Sāriputto mahāpañño,
dhammaṁ deseti bhikkhunaṁ.
4. Saṅkhittenapi deseti,
vitthārenapi bhāsati;
Sāḷikāyiva nigghoso,
paṭibhānaṁ udīrayi.
5. Tassa taṁ desayantassa,
suṇanti madhuraṁ giraṁ;
Sarena rajanīyena,
savanīyena vaggunā;
Udaggacittā muditā,
sotaṁ odhenti bhikkhavo”ti.
8.7 Pavāraṇāsutta
1. Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati pubbārāme migāramātupāsāde mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ pañcamattehi bhikkhusatehi sabbeheva arahantehi. Tena kho pana samayena bhagavā tadahuposathe pannarase pavāraṇāya bhikkhusaṅghaparivuto abbhokāse nisinno hoti.
Atha kho bhagavā tuṇhībhūtaṁ bhikkhusaṅghaṁ anuviloketvā bhikkhū āmantesi: “handa dāni, bhikkhave, pavāremi vo. Na ca me kiñci garahatha kāyikaṁ vā vācasikaṁ vā”ti.
2. Evaṁ vutte, āyasmā sāriputto uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā bhagavantaṁ etadavoca: “na kho mayaṁ, bhante, bhagavato kiñci garahāma kāyikaṁ vā vācasikaṁ vā. Bhagavā hi, bhante, anuppannassa maggassa uppādetā, asañjātassa maggassa sañjanetā, anakkhātassa maggassa akkhātā, maggaññū maggavidū maggakovido. Maggānugā ca, bhante, etarahi sāvakā viharanti pacchā samannāgatā; ahañca kho, bhante, bhagavantaṁ pavāremi. Na ca me bhagavā kiñci garahati kāyikaṁ vā vācasikaṁ vā”ti.
3. “Na khvāhaṁ te, sāriputta, kiñci garahāmi kāyikaṁ vā vācasikaṁ vā. Paṇḍito tvaṁ, sāriputta, mahāpañño tvaṁ, sāriputta, puthupañño tvaṁ, sāriputta, hāsapañño tvaṁ, sāriputta, javanapañño tvaṁ, sāriputta, tikkhapañño tvaṁ, sāriputta, nibbedhikapañño tvaṁ, sāriputta. Seyyathāpi, sāriputta, rañño cakkavattissa jeṭṭhaputto pitarā pavattitaṁ cakkaṁ sammadeva anuppavatteti; evameva kho tvaṁ, sāriputta, mayā anuttaraṁ dhammacakkaṁ pavattitaṁ sammadeva anuppavattesī”ti.
4. “No ce kira me, bhante, bhagavā kiñci garahati kāyikaṁ vā vācasikaṁ vā. Imesaṁ pana, bhante, bhagavā pañcannaṁ bhikkhusatānaṁ na kiñci garahati kāyikaṁ vā vācasikaṁ vā”ti.
“Imesampi khvāhaṁ, sāriputta, pañcannaṁ bhikkhusatānaṁ na kiñci garahāmi kāyikaṁ vā vācasikaṁ vā. Imesañhi, sāriputta, pañcannaṁ bhikkhusatānaṁ saṭṭhi bhikkhū tevijjā, saṭṭhi bhikkhū chaḷabhiññā, saṭṭhi bhikkhū ubhatobhāgavimuttā, atha itare paññāvimuttā”ti.
5. Atha kho āyasmā vaṅgīso uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā bhagavantaṁ etadavoca: “paṭibhāti maṁ, bhagavā, paṭibhāti maṁ, sugatā”ti.
“Paṭibhātu taṁ, vaṅgīsā”ti bhagavā avoca.
Atha kho āyasmā vaṅgīso bhagavantaṁ sammukhā sāruppāhi gāthāhi abhitthavi:
6. “Ajja pannarase visuddhiyā,
Bhikkhū pañcasatā samāgatā;
Saṁyojanabandhanacchidā,
Anīghā khīṇapunabbhavā isī.
7. Cakkavattī yathā rājā,
amaccaparivārito;
Samantā anupariyeti,
sāgarantaṁ mahiṁ imaṁ.
8. Evaṁ vijitasaṅgāmaṁ,
satthavāhaṁ anuttaraṁ;
Sāvakā payirupāsanti,
tevijjā maccuhāyino.
9. Sabbe bhagavato puttā,
palāpettha na vijjati;
Taṇhāsallassa hantāraṁ,
vande ādiccabandhunan”ti.
8.8 Parosahassasutta
1. Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ aḍḍhatelasehi bhikkhusatehi.
Tena kho pana samayena bhagavā bhikkhū nibbānapaṭisaṁyuttāya dhammiyā kathāya sandasseti samādapeti samuttejeti sampahaṁseti. Te ca bhikkhū aṭṭhiṁ katvā manasi katvā sabbacetasā samannāharitvā ohitasotā dhammaṁ suṇanti.
Atha kho āyasmato vaṅgīsassa etadahosi: “ayaṁ kho bhagavā bhikkhū nibbānapaṭisaṁyuttāya dhammiyā kathāya sandasseti samādapeti samuttejeti sampahaṁseti. Te ca bhikkhū aṭṭhiṁ katvā manasi katvā sabbacetasā samannāharitvā ohitasotā dhammaṁ suṇanti. Yannūnāhaṁ bhagavantaṁ sammukhā sāruppāhi gāthāhi abhitthaveyyan”ti.
10. Pajjotakaro ativijjha,
Sabbaṭṭhitīnaṁ atikkamamaddasa;
Ñatvā ca sacchikatvā ca,
Aggaṁ so desayi dasaddhānaṁ.
11. Evaṁ sudesite dhamme,
Ko pamādo vijānataṁ dhammaṁ;
Tasmā hi tassa bhagavato sāsane,
Appamatto sadā namassamanusikkhe”ti.
2. Atha kho āyasmā vaṅgīso uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā bhagavantaṁ etadavoca: “paṭibhāti maṁ, bhagavā, paṭibhāti maṁ, sugatā”ti.
“Paṭibhātu taṁ, vaṅgīsā”ti bhagavā avoca.
Atha kho āyasmā vaṅgīso bhagavantaṁ sammukhā sāruppāhi gāthāhi abhitthavi:
3. “Parosahassaṁ bhikkhūnaṁ,
sugataṁ payirupāsati;
Desentaṁ virajaṁ dhammaṁ,
nibbānaṁ akutobhayaṁ.
4. Suṇanti dhammaṁ vimalaṁ,
sammāsambuddhadesitaṁ;
Sobhati vata sambuddho,
bhikkhusaṅghapurakkhato.
5. Nāganāmosi bhagavā,
isīnaṁ isisattamo;
Mahāmeghova hutvāna,
sāvake abhivassati.
6. Divāvihārā nikkhamma,
satthudassanakamyatā;
Sāvako te mahāvīra,
pāde vandati vaṅgiso”ti.
7. “Kiṁ nu te, vaṅgīsa, imā gāthāyo pubbe parivitakkitā, udāhu ṭhānasova taṁ paṭibhantī”ti?
“Na kho me, bhante, imā gāthāyo pubbe parivitakkitā, atha kho ṭhānasova maṁ paṭibhantī”ti.
“Tena hi taṁ, vaṅgīsa, bhiyyoso mattāya pubbe aparivitakkitā gāthāyo paṭibhantū”ti.
“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā vaṅgīso bhagavato paṭissutvā bhiyyoso mattāya bhagavantaṁ pubbe aparivitakkitāhi gāthāhi abhitthavi:
8. “Ummaggapathaṁ mārassa abhibhuyya,
Carasi pabhijja khilāni;
Taṁ passatha bandhapamuñcakaraṁ,
Asitaṁ bhāgaso pavibhajaṁ.
9. Oghassa nittharaṇatthaṁ,
Anekavihitaṁ maggaṁ akkhāsi;
Tasmiñce amate akkhāte,
Dhammaddasā ṭhitā asaṁhīrā.
8.9 Koṇḍaññasutta
1. Ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe.
Atha kho āyasmā aññāsikoṇḍañño sucirasseva yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavato pādesu sirasā nipatitvā bhagavato pādāni mukhena ca paricumbati, pāṇīhi ca parisambāhati, nāmañca sāveti: “koṇḍaññohaṁ, bhagavā, koṇḍaññohaṁ, sugatā”ti.
Atha kho āyasmato vaṅgīsassa etadahosi: “ayaṁ kho āyasmā aññāsikoṇḍañño sucirasseva yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavato pādesu sirasā nipatitvā bhagavato pādāni mukhena ca paricumbati, pāṇīhi ca parisambāhati, nāmañca sāveti: ‘koṇḍaññohaṁ, bhagavā, koṇḍaññohaṁ, sugatā’ti. Yannūnāhaṁ āyasmantaṁ aññāsikoṇḍaññaṁ bhagavato sammukhā sāruppāhi gāthāhi abhitthaveyyan”ti.
2. Atha kho āyasmā vaṅgīso uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā bhagavantaṁ etadavoca: “paṭibhāti maṁ, bhagavā, paṭibhāti maṁ, sugatā”ti.
“Paṭibhātu taṁ, vaṅgīsā”ti bhagavā avoca.
Atha kho āyasmā vaṅgīso āyasmantaṁ aññāsikoṇḍaññaṁ bhagavato sammukhā sāruppāhi gāthāhi abhitthavi:
3. “Buddhānubuddho so thero,
koṇḍañño tibbanikkamo;
Lābhī sukhavihārānaṁ,
vivekānaṁ abhiṇhaso.
4. Yaṁ sāvakena pattabbaṁ,
satthusāsanakārinā;
Sabbassa taṁ anuppattaṁ,
appamattassa sikkhato.
5. Mahānubhāvo tevijjo,
cetopariyāyakovido;
Koṇḍañño buddhadāyādo,
pāde vandati satthuno”ti.
8.10 Moggallānasutta
1. Ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati isigilipasse kāḷasilāyaṁ mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ pañcamattehi bhikkhusatehi sabbeheva arahantehi. Tesaṁ sudaṁ āyasmā mahāmoggallāno cetasā cittaṁ samannesati vippamuttaṁ nirupadhiṁ.
Atha kho āyasmato vaṅgīsassa etadahosi: “ayaṁ kho bhagavā rājagahe viharati isigilipasse kāḷasilāyaṁ mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ pañcamattehi bhikkhusatehi sabbeheva arahantehi. Tesaṁ sudaṁ āyasmā mahāmoggallāno cetasā cittaṁ samannesati vippamuttaṁ nirupadhiṁ. Yannūnāhaṁ āyasmantaṁ mahāmoggallānaṁ bhagavato sammukhā sāruppāhi gāthāhi abhitthaveyyan”ti.
2. Atha kho āyasmā vaṅgīso uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā bhagavantaṁ etadavoca: “paṭibhāti maṁ, bhagavā, paṭibhāti maṁ, sugatā”ti.
“Paṭibhātu taṁ, vaṅgīsā”ti bhagavā avoca.
Atha kho āyasmā vaṅgīso āyasmantaṁ mahāmoggallānaṁ bhagavato sammukhā sāruppāhi gāthāhi abhitthavi:
3. “Nagassa passe āsīnaṁ,
muniṁ dukkhassa pāraguṁ;
Sāvakā payirupāsanti,
tevijjā maccuhāyino.
4. Te cetasā anupariyeti,
Moggallāno mahiddhiko;
Cittaṁ nesaṁ samannesaṁ,
Vippamuttaṁ nirūpadhiṁ.
5. Evaṁ sabbaṅgasampannaṁ,
Muniṁ dukkhassa pāraguṁ;
Anekākārasampannaṁ,
Payirupāsanti gotaman”ti.
8.11 Gaggarāsutta
1. Ekaṁ samayaṁ bhagavā campāyaṁ viharati gaggarāya pokkharaṇiyā tīre mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ pañcamattehi bhikkhusatehi sattahi ca upāsakasatehi sattahi ca upāsikāsatehi anekehi ca devatāsahassehi. Tyāssudaṁ bhagavā atirocati vaṇṇena ceva yasasā ca.
Atha kho āyasmato vaṅgīsassa etadahosi: “ayaṁ kho bhagavā campāyaṁ viharati gaggarāya pokkharaṇiyā tīre mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ pañcamattehi bhikkhusatehi sattahi ca upāsakasatehi sattahi ca upāsikāsatehi anekehi ca devatāsahassehi. Tyāssudaṁ bhagavā atirocati vaṇṇena ceva yasasā ca. Yannūnāhaṁ bhagavantaṁ sammukhā sāruppāya gāthāya abhitthaveyyan”ti.
2. Atha kho āyasmā vaṅgīso uṭṭhāyāsanā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā bhagavantaṁ etadavoca: “paṭibhāti maṁ, bhagavā, paṭibhāti maṁ, sugatā”ti.
“Paṭibhātu taṁ, vaṅgīsā”ti bhagavā avoca.
Atha kho āyasmā vaṅgīso bhagavantaṁ sammukhā sāruppāya gāthāya abhitthavi:
3. “Cando yathā vigatavalāhake nabhe,
Virocati vigatamalova bhāṇumā;
Evampi aṅgīrasa tvaṁ mahāmuni,
Atirocasi yasasā sabbalokan”ti.
8.12 Vaṅgīsasutta
1. Ekaṁ samayaṁ āyasmā vaṅgīso sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
Tena kho pana samayena āyasmā vaṅgīso aciraarahattappatto hutvā vimuttisukhaṁ paṭisaṁvedī tāyaṁ velāyaṁ imā gāthāyo abhāsi:
2. “Kāveyyamattā vicarimha pubbe,
Gāmā gāmaṁ purā puraṁ;
Athaddasāma sambuddhaṁ,
Saddhā no upapajjatha.
3. So me dhammamadesesi,
khandhāyatanadhātuyo;
Tassāhaṁ dhammaṁ sutvāna,
pabbajiṁ anagāriyaṁ.
4. Bahunnaṁ vata atthāya,
bodhiṁ ajjhagamā muni;
Bhikkhūnaṁ bhikkhunīnañca,
ye niyāmagataddasā.
5. Svāgataṁ vata me āsi,
mama buddhassa santike;
Tisso vijjā anuppattā,
kataṁ buddhassa sāsanaṁ.
6. Pubbenivāsaṁ jānāmi,
Dibbacakkhuṁ visodhitaṁ;
Tevijjo iddhipattomhi,
Cetopariyāyakovido”ti.
7. Tassuddānaṁ
Nikkhantaṁ arati ceva,
pesalā atimaññanā;
Ānandena subhāsitā,
sāriputtapavāraṇā;
Parosahassaṁ koṇḍañño,
moggallānena gaggarā;
Vaṅgīsena dvādasāti.
Vaṅgīsasaṁyuttaṁ samattaṁ.