MN 6. KINH NẾU CÓ MONG MUỐN

(Ākaṅkheyyasutta)

Tôi đã nghe như vầy: Một thời, Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại rừng Jeta, khu vườn của Anāthapiṇḍika. Tại đó, Thế Tôn gọi các tỳ kheo: "Này các tỳ kheo".

"Thưa vâng, bạch Thế Tôn", các tỳ kheo ấy đáp lời Thế Tôn. Thế Tôn nói điều này:

"Này các tỳ kheo, hãy sống với lối sống đạo đức trọn vẹn (đầy đủ giới / sampannasīlā), trọn vẹn giới luật Pātimokkha (đầy đủ giới bổn / sampannapātimokkhā); hãy sống được bảo vệ bởi giới luật Pātimokkha (thu thúc giới bổn / pātimokkhasaṁvarasaṁvutā), có cách cư xử đúng đắn (oai nghi chánh hạnh / ācāragocarasampannā), thấy rõ sự nguy hiểm trong những lỗi nhỏ nhặt (thấy sợ hãi trong các lỗi nhỏ nhặt / aṇumattesu vajjesu bhayadassāvī); hãy rèn luyện và học tập theo các điều học (thọ trì và học tập các điều học / samādāya sikkhati sikkhāpadesu).

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn (ước nguyện / ākaṅkheyya): 'Mong rằng ta được những người bạn cùng sống đời sống thánh thiện (phạm hạnh đồng tu / sabrahmacārī) yêu mến, hài lòng, tôn trọng và kính trọng', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức (viên mãn giới / sīlesvevassa paripūrakārī), chú tâm vào sự tĩnh lặng của tâm bên trong (nội tâm chỉ tịnh / ajjhattaṁ cetosamathamanuyutto), không sao nhãng Thiền-na (không từ bỏ thiền / anirākatajjhāno), trang bị đầy đủ sự quan sát sâu sắc (thành tựu quán / vipassanāya samannāgato), và phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng (thích sống nhà trống / brūhetā suññāgārānaṁ).

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng ta nhận được y phục, thức ăn khất thực, chỗ ở và các điều kiện vừa đủ về thuốc men trị bệnh (y áo, ẩm thực, sàng tọa, y dược trị bệnh / cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārānaṁ)', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức, chú tâm vào sự tĩnh lặng của tâm bên trong, không sao nhãng Thiền-na, trang bị đầy đủ sự quan sát sâu sắc, và phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng những ai mà ta thọ dụng y phục, thức ăn khất thực, chỗ ở và các điều kiện vừa đủ về thuốc men trị bệnh của họ, hành động của họ sẽ mang lại kết quả lớn, lợi ích lớn (đại quả đại lợi / mahapphalā mahānisaṁsā)', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức, chú tâm vào sự tĩnh lặng của tâm bên trong, không sao nhãng Thiền-na, trang bị đầy đủ sự quan sát sâu sắc, và phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng những bà con huyết thống đã qua đời, đã mệnh chung, khi nhớ đến ta với tâm không nghi ngờ (tịnh tín / pasanno), điều đó sẽ mang lại kết quả lớn, lợi ích lớn cho họ', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức, chú tâm vào sự tĩnh lặng của tâm bên trong, không sao nhãng Thiền-na, trang bị đầy đủ sự quan sát sâu sắc, và phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng ta vượt qua sự chán nản và sự vui thú (nhiếp phục bất lạc và hoan lạc / aratiratisaho), mong rằng sự chán nản không áp đảo ta, mong rằng ta sống liên tục chế ngự sự chán nản đã sinh khởi', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức [...lặp lại...] phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng ta vượt qua sự sợ hãi và khiếp đảm (nhiếp phục sợ hãi khiếp đảm / bhayabheravasaho), mong rằng sự sợ hãi và khiếp đảm không áp đảo ta, mong rằng ta sống liên tục chế ngự sự sợ hãi và khiếp đảm đã sinh khởi', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức [...lặp lại...] phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng ta đạt được bốn Thiền-na (thiền / jhāna), thuộc về tâm thức bậc cao (tăng thượng tâm / ābhicetasikānaṁ), là trạng thái an trú hạnh phúc ngay trong hiện tại (hiện tại lạc trú / diṭṭhadhammasukhavihārānaṁ), đạt được theo ý muốn, đạt được không khó khăn, đạt được không nhọc nhằn', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức [...lặp lại...] phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng ta có thể tiếp xúc bằng cơ thể và an trú trong những trạng thái giải thoát thanh bình, vượt qua cõi vật chất, đạt đến cõi phi vật chất (tịch tịnh giải thoát vô sắc / santā vimokkhā atikkamma rūpe āruppā)', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức [...lặp lại...] phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng nhờ sự cạn kiệt (đoạn tận / khaya) ba Xiềng Xích (kiết sử / saṁyojana), ta trở thành người bước vào dòng chảy (dự lưu / sotāpanno), không còn khả năng rơi vào các cõi xấu, chắc chắn hướng đến sự giác ngộ', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức [...lặp lại...] phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng nhờ sự cạn kiệt ba Xiềng Xích, và làm suy yếu đắm nhiễm (tham / rāga), ám ảnh khó chịu (sân / dosa), và sự u mê (si / moha), ta trở thành người chỉ quay lại một lần (nhất lai / sakadāgāmī), chỉ quay lại cõi đời này một lần nữa rồi làm chấm dứt (diệt / nirujjhati) đau khổ (khổ / dukkha)', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức [...lặp lại...] phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng nhờ sự cạn kiệt năm Xiềng Xích trói buộc phần dưới, ta trở thành người sinh ra tự nhiên (hóa sanh / opapātiko), nhập Niết-bàn tại đó, không còn quay trở lại từ cõi ấy nữa', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức [...lặp lại...] phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng ta có thể trải nghiệm nhiều loại năng lực đặc biệt (thần thông / iddhividhaṁ) khác nhau: từ một hóa thành nhiều, từ nhiều hóa thành một; hiện hình hay tàng hình; đi xuyên qua tường, qua vách, qua núi mà không bị cản trở như đi trong không gian; lặn hụp dưới đất như ở trong nước; đi trên nước không chìm như đi trên đất; ngồi kiết già bay trong không gian như con chim; chạm và vuốt ve mặt trăng mặt trời với bàn tay, những vật có uy lực và sức mạnh lớn lao như vậy; và có thể vươn quyền lực của cơ thể cho đến tận cõi Phạm thiên', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức [...lặp lại...] phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng với tai thần (thiên nhĩ / dibbāya sotadhātuyā) thanh tịnh, vượt quá khả năng của con người, ta có thể nghe được cả hai loại âm thanh: âm thanh của chư thiên và của con người, dù ở xa hay ở gần', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức [...lặp lại...] phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng ta có thể biết rõ tâm của người khác bằng tâm của mình (tha tâm trí / cetasā ceto paricca pajāneyyaṁ) đối với các chúng sinh khác, các cá nhân khác: tâm có đắm nhiễm thì biết rõ (tuệ tri / pajānāti) là tâm có đắm nhiễm; tâm cạn hết đắm nhiễm (ly tham / virāgā) thì biết rõ là tâm cạn hết đắm nhiễm; tâm có ám ảnh khó chịu thì biết rõ là tâm có ám ảnh khó chịu; tâm không có ám ảnh khó chịu thì biết rõ là tâm không có ám ảnh khó chịu; tâm có sự u mê thì biết rõ là tâm có sự u mê; tâm không có sự u mê thì biết rõ là tâm không có sự u mê; tâm thu nhiếp thì biết rõ là tâm thu nhiếp; tâm phân tán thì biết rõ là tâm phân tán; tâm mở rộng thì biết rõ là tâm mở rộng; tâm không mở rộng thì biết rõ là tâm không mở rộng; tâm còn có trạng thái cao hơn thì biết rõ là tâm còn có trạng thái cao hơn; tâm không có trạng thái nào cao hơn thì biết rõ là tâm không có trạng thái nào cao hơn; tâm có Định thì biết rõ là tâm có Định; tâm không có Định thì biết rõ là tâm không có Định; tâm được giải thoát thì biết rõ là tâm được giải thoát; tâm chưa được giải thoát thì biết rõ là tâm chưa được giải thoát', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức [...lặp lại...] phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng ta có thể nhớ lại các đời sống quá khứ (túc mạng trí / pubbenivāsaṁ anussareyyaṁ) theo nhiều cách khác nhau, cụ thể là: một đời, hai đời, ba đời, bốn đời, năm đời, mười đời, hai mươi đời, ba mươi đời, bốn mươi đời, năm mươi đời, một trăm đời, một ngàn đời, một trăm ngàn đời, nhiều chu kỳ thế giới tan vỡ, nhiều chu kỳ thế giới hình thành, nhiều chu kỳ thế giới tan vỡ và hình thành—rằng tại nơi kia ta có tên như thế này, dòng họ như thế này, ngoại hình như thế này, thức ăn như thế này, trải nghiệm hạnh phúc (lạc / sukha) và đau khổ như thế này, tuổi thọ đến chừng này; sau khi chết từ đó, ta sinh ra ở nơi nọ; tại nơi nọ ta có tên như thế này, dòng họ như thế này, ngoại hình như thế này, thức ăn như thế này, trải nghiệm hạnh phúc và đau khổ như thế này, tuổi thọ đến chừng này; sau khi chết từ đó, ta Tái sinh (sinh / jāti) ở đây. Như vậy, mong rằng ta có thể nhớ lại các đời sống quá khứ theo nhiều cách khác nhau cùng với các chi tiết và bối cảnh', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức [...lặp lại...] phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng với mắt thần (thiên nhãn / dibbena cakkhunā) thanh tịnh, vượt quá khả năng của con người, ta có thể nhìn thấy các chúng sinh chết đi và sinh lại, thấp kém và cao trọng, xinh đẹp và xấu xí, có hoàn cảnh tốt và hoàn cảnh xấu; mong rằng ta biết rõ các chúng sinh đi theo nghiệp của họ: "Thật vậy, những chúng sinh này có hành động xấu xa về cơ thể, lời nói và trí não, phỉ báng các bậc thánh, có quan điểm sai (tà kiến / diṭṭhi), và hành động theo quan điểm sai; sau khi cơ thể tan rã, sau khi chết, họ sinh vào cõi dữ, cõi xấu, cõi đọa đày, địa ngục. Nhưng những chúng sinh kia có hành động tốt đẹp về cơ thể, lời nói và trí não, không phỉ báng các bậc thánh, có Nhìn thấy Thiện (Chánh kiến / Sammā-diṭṭhi), và hành động theo Nhìn thấy Thiện; sau khi cơ thể tan rã, sau khi chết, họ sinh vào cõi lành, cõi trời." Như vậy, với mắt thần thanh tịnh, vượt quá khả năng của con người, mong rằng ta có thể nhìn thấy các chúng sinh chết đi và sinh lại, thấp kém và cao trọng, xinh đẹp và xấu xí, có hoàn cảnh tốt và hoàn cảnh xấu, và biết rõ các chúng sinh đi theo nghiệp của họ', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức, chú tâm vào sự tĩnh lặng của tâm bên trong, không sao nhãng Thiền-na, trang bị đầy đủ sự quan sát sâu sắc, và phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

Này các tỳ kheo, nếu một tỳ kheo mong muốn: 'Mong rằng nhờ sự cạn kiệt các nguồn ác (lậu hoặc / āsava), ta có thể tự mình hiểu toàn bộ (thắng tri / abhijānāti) và trực tiếp chứng nghiệm (chứng ngộ / sacchikātabba), đạt được và an trú ngay trong hiện tại sự giải thoát của tâm và giải thoát bằng trí tuệ không còn nguồn ác', thì vị ấy phải thực hành trọn vẹn các nguyên tắc đạo đức, chú tâm vào sự tĩnh lặng của tâm bên trong, không sao nhãng Thiền-na, trang bị đầy đủ sự quan sát sâu sắc, và phát triển [sự thực hành] ở những nơi thanh vắng.

'Này các tỳ kheo, hãy sống với lối sống đạo đức trọn vẹn, trọn vẹn giới luật Pātimokkha; hãy sống được bảo vệ bởi giới luật Pātimokkha, có cách cư xử đúng đắn, thấy rõ sự nguy hiểm trong những lỗi nhỏ nhặt; hãy rèn luyện và học tập theo các điều học'—điều đã được nói đến như vậy, chính là dựa vào (duyên / paṭicca) điều này mà nói."

Thế Tôn nói như vậy. Các tỳ kheo ấy hài lòng, vui mừng đón nhận lời Thế Tôn dạy.

Kết thúc Kinh Nếu Có Mong Muốn, kinh thứ sáu.